'Revolucion' per zbulimin e jeteve jashtetokesore

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

'Revolucion' per zbulimin e jeteve jashtetokesore

Mesazh  Agamemndon prej 19.03.14 16:17

'Revolucion' per zbulimin e jeteve jashtetokesore



Ekipi i astrobiologėve ka gjetur metodėn re pėr tė zbuluar jo vetėm ujin, por edhe jetėn nė planetėt e largėt nė kozmos. Megjithatė ekziston njė problem e ai ėshtė se teleskopi qė do tė mund ta bėjė kėtė, nuk do tė jetė pėrdorim deri para vitit 2018

Planetėt me atmosferė tė rėndė sikur Toka pengojnė qė uji nga sipėrfaqja e tyre tė shkojė nė gjithėsi, ndaj astronomėt me gėzim i hulumtojnė pėr tė gjetur planetė potencialisht tė banueshėm jashtė Sistemit Diellor.

Tani shkencėtarėt kanė gjetur njė metodė tė re me ndihmėn e t cilės mund tė zbulojnė atmosfera tė rėnda rreth planetėve tokėsorė nė gjithėsi tė cilėt ndoshta nuk fshehin vetėm ujin por edhe jetėn.

Amit Misra, astronom nga Uashingtoni, metodėn e ka pėrshkruar detajisht nė edicionin e fundit tė revistės Astrobiology. Kjo teknikė varet nga zbulimi i tė ashtuquajturve “dimerė”, pėrkatėsisht molekulat qė avullohen nė atmosferėn e egzoplanetėve. Nė kimi, “dimer” ėshtė koncept qė ka tė bėjė me shkrirjen kimike tė dy elementėve identikė nė njė element mė tė madh. Pėr kėtė teknikė qė e prezanton Misra, kryesori ėshtė zbulimi i ‘dimerit” tė oksigjenit.


Gazin e oksigjenit e bėjnė dy atome tė oksigjenit , e “dimer” nė pėrputhje me kėtė paraqet katėr atome tė oksigjenit. Njė pėrmbledhje tė mirė tė kėsaj teknike e ka ofruar edhe revista Science: Kur planeti tė jetė para yllit, drita kalon nėpėr atmosferėn e saj dhe udhėton nė gjithėsi deri sa tė arrijė edhe deri te Toka.

Dimerėt nė atmosferė thithin dritėn si filtrat pėr ngjyrė nė objektivet e kamerave duke krijuara anomali qė mund tė zbulohen njė herė kur shtypja nė planet tė jetė sė paku 0,25 barė, pėrkatėsisht e mjaftueshme pėr ta mbajtur ujin nė gjendje tė lėngshme. Kėshtu shkencėtarėt kanė kuptuar se kėto molekula mė shpesh detektohen nė atmosferė se sa te markerėt e oksigjenit. Kjo ėshtė me rėndėsi nga pikėpamja biologjike

“Oksigjeni ėshtė i lidhur me fotosintezėn. Ka dėshmi tė fuqishme se nė atmosferė ėshtė mė vėshtirė tė fitohet oksigjeni nėse nuk ka bimė ose alga tė cilat e prodhojnė atė me temp konstant “, shton Misra. Kur dhe nėse teleskopi heton planetin me sinjale tė fuqishme tė “dimerėve” tė oksigjenit, atėherė ky do tė jetė njė sinjal shumė i madh se nė atė planet ka jetė qė prodhon oksigjen. Ai teleskop do tė quhet James Web dhe nė orbitėn e Tokės do tė lėshohet nė vitin 2018.

avatar
Agamemndon

Besim do tė thotė tė besosh diēka qė e di qė s'ėshtė ashtu.

— Mark Tuein


230


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


 
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi