Kabbalah

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

Kabbalah

Mesazh  cosmiclove prej 05.03.11 23:14

Kabbalah

Kabbalah ėshtė njė disiplinė dhe shkollė mendimi e lidhur me aspektin mistik tė judaizmit rabinik. Ėshtė njė bashkėsi mėsimesh ezoterike pėr tė shpjeguar marrėdhėnien midis njė krijuesi tė pėrjetshėm e misterioz dhe universit tė fundėm tė vdekshėm (krijimit tė tij).

Ndėrsa ėshtė pėrdorur gjerėsisht nga disa besime nuk mund tė konsiderohet njė fe nė vetvete por ėshtė njė grupim shkrimesh qė ekzistojnė jashtė shkrimeve tė shenjta tradicionale judaike. Kabbalah kėrkon tė pėrcaktojė natyrėn e universit dhe atė tė qėnieve njerėzore, natyrėn e qėllimit tė ekzistencės dhe pyetjeve tė tjera ontologjike.

Ajo gjithashtu prezanton metoda nė ndihmė tė kuptimit tė kėtyre koncepteve dhe pėr tė arritur ndėrgjegjėsim spiritual. Kabbalah fillimisht u zhvillua e tėra brenda realitetit tė mendimit hebre dhe pėrdor vazhdimisht burime klasike hebreje pėr tė shpjeguar dhe demonstruar mėsimet ezoterike.

Kėto mėsime janė mbajtur nga kabalistėt pėr tė pėrcaktuar nėnkuptimin e Tanakh(biblės hebraike) po ashtu tė literaturės rabinike, si dhe pėr tė shpjeguar rėndėsinė e pėrvjetoreve fetare hebraike.

Ėshtė njė interpretim kyē, “shpirti” i Torah (biblės hebraike) ose i sistemit mistik religjioz tl judaizmit qė pretendon njė depėrtim nė natyrėn hyjnore. Termi “Kabbalah” ishte pėrdorur sė pari nė tekstet Talmudike, pėrgjatė Geonim dhe tė hershmit Rishonim si njė referencė ndaj trupit tė plotė tė mėsimeve judaike nė dispozicion tė publikut.

Nė kėtė drejtim Kabbalah ėshtė pėrdorur nė adresim tė tė gjitha ligjeve orale tė njohura. Me kalimin e kohės u kthye nė njė referencė tė doktrinave ezoterike tė njohurive qė lidheshin me Zotin, krijimin e universit e ligjet e natyrės si dhe rrugėn pėrmes sė cilės njė religjioz i pjekur judaik mund tė mėsojė kėto sekrete.

Kabbalah nė pėrputhje me pėrdorimin mė tė fundit ėt fjalės, thekson arsyet e fshehta dhe tė kuptuarit e urdhėrimeve nė Tevrat, dhe shkakun kult tė ngjarjeve tė pėrshkruara aty. Ajo pėrfshin kuptimin e sferave shpirtėrore tė krijimit dhe mėnyrat me tė cilat Perėndia administron ekzistencėn e universit.

Sipas traditave judaike qė datojnė prej shekullit tė 13, kjo njohuri ka pėsuar rėnie si njė zbulim pėr tė zgjedhur shenjtorėt nga njė e kaluar e largėt, dhe ruhet vetėm nga disa tė privilegjuar. Ėshtė konsideruar pjesė e Ligjit gojor Hebre nga shumica e judenjve besimtarė tė kohėve moderne, edhe pse kjo nuk ėshtė miratuar nga disa studiues Talmudikė e mesjetarė, si dhe nga njė grup rabinėsh liberalė dhe njė pakicė rabinėsh ortodoksė.

Origjina e misticizmit Judaik


Sipas pasuesve tė Kabalės, origjina e saj fillon me Tanakh (Bibla hebraike). Sipas Midrash, Zoti krijoi universin me "Dhjetė shprehjet" ose "Dhjetė cilėsitė." Kur lexohet nga brezat e mė vonshėm tė Kabbalės, pėrshkrimi i krijimit nė librin e Zanafillės tregon misteret rreth Hyjnisė vetė, natyrės sė vėrtetė tė Adamit dhe Evės, Kopshtit tė Edenit, Pemės sė Njohurisė tė sė mirės dhe sė keqes dhe e Pemės sė jetės, si dhe bashkėveprimin e kėtyre subjekteve hyjnore me Gjarprin qė tė ēon nė katastrofė, kur ata hanė frutin e ndaluar, siē ėshtė shėnuar nė Zanafilla 2.
Bibla ofron materiale tė shumta shtesė pėr spekulime mitike dhe mistike.

Vizioni profetik i Ezekielit nė veēanti ka tėrhequr shumė spekulime, siē bėri vizioni i Tempullit tė Isaias (kapitulli 6). Vizioni i Jakobit me shkallėt nė qiell ėshtė njėtjetėr tekst qė paraqet njė shembull tė njė eksperiencė mistike. Pėrvojėn e Moisiut me shkurret nė flakė dhe takimet e tij me Zotin mbi malin Sinai, janė tė gjitha provat e ngjarjeve mistike nė Tanakh, dhe forma e origjinės sė besimeve mistike ēifute.

Traditat mistike ēifute gjithmonė apel ojnė pėr njė argument tė autoritetit nė bazė tė antikitetit. Si rezultat, pothuajse nė tė gjitha veprat pseudopigrafike pretendohet ose janė atribuuar nga autorėsia antike. Pėr shembull, Sefer Raziel HaMalach, njė tekst astro-magjik pjesėrisht i bazuar nė njė manual magjik tė antikitetit tė vonė, Sefer ha-Razim, ishte transmetuar sipas kabbalistėve, te Adami (pasi u dėbua) nga engjėlli Raziel.

Njė tjetėr vepėr tė famshme, Yetzirah Sefer, e supozuar qė daton nga patriarku Abraham. Sipas letėrsisė apokaliptike, njohuri tė fshehta, tė tilla si magjia, hamendjet, dhe astrologjitė, u transmetuan tek njerėzit nė tė kaluarėn mitike nga tė dy engjėjt, Aza dhe Azaz'el (nė vende tė tjera, Azaz'el dhe Uzaz'el), tė cilėt "ranė nga qielli” (shih Zanafilla 6:04).

Antikiteti tekstual i misticizmit ezoterik


Megjithatė forma hebraike tė ezotericizmit kanė ekzistuar para 2000 vjetėsh. Ben Sira paralajmėron kundra saj duke thėnė: “Ju nuk duhet tė keni asnjė lidhje me gjėrat sekrete”. (Sirach iii) Literatura apokaliptike qė i pėrket shekujve tė parė dhe tė dytė tė para-krishtera pėrmbante disa elemente qė bartin mbi tė Kabalėn e vonshme. Sipas Jozefit shkrime tė tilla ishin nė posedim tė Essenes, dhe ishin tė ruajtura me xhelozi nga ana e tyre kundėr zbulimit, pėr tė cilėn ata pohuan njė antikitet tė zbardhur (shiko Philo, "De Vita Contemplativa," iii., dhe Hippolytus, "Refutation of all Heresies," ix. 27).

Instruktiv pėr studimin e zhvillimit tė misticizmit hebraik ėshtė Libri i jubileve tė shkruar nė kohėn e mbretit John Hyrcanus. Ajo i referohet shkrimeve misterioze sė Jaredit, Kainit, e Noesė, dhe paraqet Abrahamin si ripėrtėrtitės, dhe Levit si kujdestar tė pėrhershėm i kėtyre shkrimeve tė lashta. Ai ofron njė kozmogoni tė bazuar nė 22 shkronjat e alfabetit hebraik dhe ėshtė i lidhur me kronologjinė dhe mesialogjinė judaike, ndėrsa nė tė njėjtėn kohė kėmbėngul tek heptada (7)si njė numėr i shenjtė ndryshe nga sistemi dekadik (10) i pėrshtatur mė vonė nga hagadistėt dhe nga Sefer Yetzirah.

Ideja e Pitagorės e fuqive krijuese tė numrave dhe shkronjave ishte e ndarė me Sefer Yetzirah dhe ishte e njohur nė kohėn e Mishnah (para 200 CE). Elementet e hershme tė misticizmit ēifut mund tė gjenden nė tekstet jo-biblike tė Detit tė Vdekur , tė tilla si Kėnga e Sakrificės sė tė shtunės.

Disa pjesė tė Talmudit dhe midrashit gjithashtu fokusohen nė ezoteriken dhe mistiken, sidomos tekstet Chagigah 12B-14b. Mjaft shkrime tė fshehta, nė mesin e tyre Hekalot Rabbati, Sefer HaBahir, Torat Hakana, SeferP'liyah, Midrash Otiyot d'Rabbi Akiva, Bahiri, dhe pretendoj se Zohari mund tė jetė nga epoka talmudike,edhe pse ėshtė e qartė tani qė disa nga kėto vepra, mė sė shumti e Bahir dhe Tsohari janė mesjetare nė tė vėrtetė e vepra tė pėrshkruara pseudopigrafikisht pėr tė kaluarėn e lashtė.

Kabbalah Hermetike


Tradita ezoterike perėndimore (ose hermetike) , njė pararendėse pėr tė dy lėvizjet neo -pagane dhe tė epokės sė re, ndryshon nga forma hebreje nė tė qėnit njė sistem mė pa dyshim sinkretistik. Megjithatė ajo ndan shumė koncepte me Kabalanė hebraike. Kabala hermetike ndoshta arriti kulmin e saj nė Rendin hermetik tė epokės sė Artė, njė organizatė tė 19-tė tė shekullit qė ishte ndoshta maja e magjisė ceremoniale (ose, nė varėsi me pozicionin e dikujt,prejardhja e saj pėrfundimtare nė rėnie).

Brenda Epokės sė Artė, parime Kabalistike tė tilla si dhjetė Sefirotet ishin tė pėrziera me hyjnitė greke dhe egjiptiane, tė sistemit Enokiane e magjisė engjėllore tė John Dee-sė, dhe koncepteve Lindore tė caktuara (veēanėrisht hindu dhe budiste) brenda strukturės sė fshehtė pėr stilin masonik ose Trėndafilkryqtar.

Shumė prej ritualeve tė periudhės sė Artė u botuan nga okultisti legjendar Crowley Aleister dhe ishin hartuar pėrfundimisht nė formė tė librit nga Izrael Regardie, njė autor i disa shėnimeve. Besueshmėria e Crowley ėshtė inkosistente nė rastin mė tė mirė, edhe pse, si shumė ritualeve tė botuar disa janė versione tė manipuluara nė tė vėrtetė.

Ndėrtimi i pemės sė sefiroteve


Pema e Jetės, pėrshkrim i Sephirotheve tė Kabala,ėshtė model primar simbolik i okultizmit modern perėndimor. Ajo ėshtė pėrdorur nė masė tė madhe edhe nga organizatat jo tė traditave Kabbalistike. Secili nga dhjetė rrjedhimet brenda Sefiroteve ėshtė quajtur njė Sephirah, dhe sė bashku ato formojnė atė qė quhet Pema e Jetės.

Kjo pemė ėshtė imazhi qendror i tė menduarit Kabbalistik , por pėrsėri, ēdo Sefirot pėrshkruan njė aspekt tė caktuar tė Perėndisė, dhe tė marra sė bashku si Sefiroth ata formojnė emrin e shenjtė tė Perėndisė. Pema gjithashtu pėrshkruan rrugėn me tė cilėn shpirti hyjnor zbriti nė botėn materiale, dhe rrugėn me tė cilėn njerėzimi duhet tė marrė qė tė ngjitet me Perėndinė.

Pema pėrmban 10 qendrat – sefirothe. Nė sensin numerologjik pema e sefirotheve ka mjaft rėndėsi. Midis 10 sefirotheve gjenden 22 kalime ose rrugė tė cilat i lidhin ato, njė numėr qė mund tė lidhet me 22 shkronjat e alfabetit hebraik. Pėrveē faktit se pėr secilin nga kėto kanale u caktohet njė shkronjė e alfabetit, ēdo rrugė ėshtė identifikuar edhe me njė nga trumpetat kryesore tė letrave tarot e kartave simbolike. Kur kombinohet me 10 Sephirothe, kėto 22 rrugė japin numrin 32 qė bėn referencė nė 32 Shtigjet Kabbalistike tė urtėsisė dhe gjithashtu 32 gradėt e Frimasonrisė.

11 sefirothet dhe kuptimi i tyre


Pėr tė paraqitur pemėn, e konsiderojnė ēdonjėrin prej kėtyre dhjetė sfera si rrathė koncentrikė me Malkuth duke qenė mė i thellė dhe tė gjithė tė tjerėt pėrfshirė nga ky i fundit. Asnjė nga kėto nuk janė tė ndara nga tė tjerėt, dhe tė gjithė thjesht ndihmojnė pėr tė formuar njė pamje mė tė plotė tė gjithė tė pėrsosur.

Pėr tė folur thjesht, Malcuth ėshtė Mbretėria e cila ėshtė bota fizike mbi tė cilėn jetojmė dhe ekzistojmė, ndėrsa Kether, gjithashtu thirret Kaether dhe Kaether Elyson ėshtė kurora e kėtij universi, qė pėrfaqėson tė kuptuarit mė tė lartė tė Perėndisė qė njerėzit mund ta kuptojnė.

Sefirothi – kuptimi – arkėngjėlli – vizioni - planeti

1- Kether – kurora – metatron- bashkimi me zotin- neptuni
2- Chokmah - menēuria- ratziel- vizioni i zotit balle per balle- urani
3- Binah - kuptueshmėria- tzafkiel- vizioni i dhimbjes- saturni
4- Da’ath - njohuria- uriel- vizioni i humnerės- siriusi ose tiamati
5- Chesed - mėshira- tzadkiel – vizioni i dahurisė – jupiteri
6- Geburah – ashpėrsia- khamiel- vizioni i fuqisė- marsi
7- Tiphareth- bukuria- rafael- vizioni i harmonisė sė gjėrave- dielli
8- Netsach - triumfi- haniel- vizioni i bukurisė- venusi
9- Hod - lavdia- michael- vizioni i shkėlqimit- mėrkuri
10- Yesod – besėlidhja- gabriel- vizioni i makinerisė sė universit- hėna
11- Malkuth – mbretėria- sandalfon- njohuria dhe biseda me engjėllin e shenjtė mbrojtės- toka

Hipotetike aty ekziston edhe njė Sephirah njėmbėdhjetė quajtur Daath. Sipas Karen Chapdelaine, kuptimi i saj ėshtė humnera dhe element i saj i pėrgjithshėm ėshtė Neptuni qė e bėn atė njė element tė rėndėsishėm tė Pemės sė Sephirotheve.

Duhet tė theksohet, megjithatė, se kabbalistėt e parė nuk kanė pėrfshirė njė sferė tė tillė, duke e bėrė Daath njė pikė kontestuese tė diskutimit filozofik. Kabbalistėt hebre qė e pranojnė kėtė gjendje entiteti qė kjo nuk ėshtė njė Sephirah,por mė tepėr se mungesa e njė tė tillė.

Nė traditėn ēifute, ideja e njė Sephirah njėmbėdhjetė ėshtė njėlloj pėr blasfemi, siē thuhet nė Yetzirah Sefer :"Dhjetė Sephirot e mosqenies dhjetė, dhe nuk janė nėntė, dhjetė dhe nuk janė njėmbėdhjetė." Shumė njerėz janė duke studiuar Kabalanė si ata qė kėrkonjnė pėr shėrim dhe pėrgjigjet nė pyetjet ...Kush jemi ne, pse jemi kėtu, dhe ēfarė ėshtė tranzicioni qė njerėzimi dhe planeti po pėrjeton?

avatar
cosmiclove

55


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Kabbalah

Mesazh  Berti69 prej 24.08.12 0:47

Pėr shumė veta, Kabala ėshtė njė pseudo-shkencė dhe pa kontakt me realitetin, njė fantazi mistike e dalur nga truri i ajkės abstrakte.
Ky ėshtė njė gabim themelor, por i pashmangshėm, sepse pak njerėz kanė kohė tė mjaftueshme pėr tė krijuar njė opinion tė detajuar rreth problemeve qė trajton dhe zgjidh.
avatar
Berti69

"Si ėshtė lartė, ashtu ėshtė edhe poshtė, e si ėshtė poshtė, ashtu ėshtė edhe lart"


476


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


 
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi