Narcisi

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

Narcisi

Mesazh  Ufo prej 13.08.11 13:00

Narcisi (greq. Narkissos, lat. Narcissus) - biri i Kefisit, zotit tė lumit dhe i nimfės Leriopa.

Ishte i bukur dhe djalosh tejet frikacak, i cili mbi tė gjitha i donte bredhjet e vetmuara nėpėr pyje. Pėr shkak se i evitonte shokėt dhe shoqet, nimfat e konsideronin sedėrmadh dhe mendjemadh. Pėrqeshja e tyre edhe mė tepėr ia shton bindjen se njeriu i vetmuar e ka mė sė miri prandaj me sjellje tė vet, mė nė fund, e nxit armiqėsinė e tyre tė hapėt. Vendosėn qė t'i hakmerren.

Rast i volitshėm i ofrua kur Narcisi e urren dashurinė e nimfės Eko, e cila pėr shkak tė kėsaj vdiq nga pikėllimi. Prej saj, prandaj, mbeti vetėm zėri. Kėrkuan prej hyjneshės Afrodita qė ta dėnojė Narcisin, pėr arsye se, kinėse ėshtė duke i pėrbuzur dhuntitė e saj. Afrodita kėtė e kurdisi nė atė mėnyrė qė Narcisi tė dashurohet nė vetveten, saktėsiht nė pamjen e vet tė cilėn e pa nė sipėrfaqėn e qetė tė liqenit tė vogėl nė pyll. Sipas njė versioni, aq gjatė u pėrkul mbi liqe, duke u mahnitur me veten, deri sa u rrėzua aty dhe u mbyt.




Sipas versioinit tjetėr ka vdekur nga kjo dashuri e kotė dhe boshe.

Kur nimfat morėn vesh pėr vdekjen e Narcisit u erdhi keq, prandaj u nisėn pėr ta kėrkuar me qėllim qė ta varrosin nė mėnyrė tė denjė. Mirėpo, trupin e Narcisit kurrė nuk e kanė gjetur. Ishte shndėrruar nė lule me erė me gjashtė petale dhe ngjyre tė verdhė - tė bardhė, kėshtu tė paktėn pohon Ovidi nė Metamorfozat.

Lulja nė tė cilėn u shndėrrua Narcisi sot e kėsaj dite e mban emrin e tij. Nė Spartėn antike ornamenti i dashur ka qenė i komponuar prej luleve tė narcisit, ndėrsa nė regjionet e tjera greke ka qenė lule e vdekjes. Ndėrkaq, emri i tij jeton edhe si simbol tjetėr: ka kaluar, madje, edhe nė terminologjinė shkencore si shenjė e egoizmit patologjik (egoizmit tė sėmurė), tė dashurohet nė vete shkurt „narcizėm".

Nga antika janė ruajtur disa piktura me figurėn e Narcisit (por jo nė vaza), si edhe disa skulptura. Mė tė njohura janė piktura murale nga shtėpia e M. L. Frontonit nė Pompejė dhe kopja e shtatores sė tij helenistike qė gjendet nė Muzeun Popullor nė Napoli. Nė kohėn e re figura e Narcisit e ka preokupuar njėrin prej nxėnėsve tė Giovani Antonio Boltrafiut. Pejzazhi me Narcizin i tij nga shek. XVI gjendet nė Galerinė Kombėtare nė Londėr.

Narcisi pranė burimit i Tintoretos nga mesi i shek. XVI gjendet nė Galerinė Colona (Kolona) nė Romė. Pikturat e Pusinit nga gjysma e parė e shek. XVII, Narcisi dhe Eko dhe Shndėrrimi i Narcisit nė lule gjendet nė Luvėr tė Pa risit dhe nė Galerinė' Kombėtare nė Londėr. Kėtyre pikturave tė vlefshme nė kohė mė tė re u ėshtė bashkangjitur Salvador Dali me Shndėrrimin e Narcisit tė vet (1936, sot gjendet nė Tate Galeri nė Londėr).

Prej komponimeve muzikore tė tregimit tė Narcisit mė e njohura ėshtė Opera e fundit Eko dhe Narcisi e Christoph Wilibald Gluckut (Kristof Vilibald Gluk) e vitit 1779.
avatar
Ufo

176


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


 
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi