Ndėrgjegjja!

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė

Ndėrgjegjja!

Mesazh  Fikrro prej 10.12.10 12:07

Ndėrgjegjja



Ndėrgjegjja, sipas psikologjisė tradicionale, ėshtė njė funksion i aftėsisė njerzore pėr tė pėrvetėsuar diturinė. Ndėrgjegjja ėshtė dhuntia e vetėgjykimit, ndjenjės sė pendimit dhe e keqardhjes kur ne bėjmė gjėra qė janė kundėr normave tona morale.

Ndjenja tė tilla nuk arrihen nga mendja, megjithėse ato mund tė shkaktojnė qė ne tė "shqyrtojme ndėrgjegjen tonė" dhe t“i rishikojmė kėto norma morale, ose ndoshta tė arrijmė tė shmangim pėrsėritjet e sjelljeve .

Metaforat e zakonshme qė pėrdorim nė lidhje me ndėrgjegjen janė: "zėri i ndėrgjegjes", "zėri i brendshėm", "brejtja e ndėrgjegjes", "ndėrgjegje e pastėr" etj.

Shumė njerėz mendojnė qė ndėrgjegja ėshtė njė shkallė e veēantė e vetėdijes njerzore, qė na shtyn, madje na detyron, nga shkaqe etike dhe morale tė kryejmė ose jo veprime tė caktuara. Vendimet qė marrim mund tė na duken si tė pashmangshme ose tė vetėdijshme, pra nė dijeninė e pritėshme dhe tė mendueshme tė pasojave (pėrgjegjėsisė).

Shkencėtaret e sotėm tė fushės sė etologjisė, neuroshkencės dhe psikologjisė zhvilluese kėrkojnė t“a shpjegojnė ndėrgjegjen si njė funksion tė trurit njerėzor qė u zhvillua tė aftėsojė altruizmin e dyanshėm brenda shoqėrisė. Si e tillė mund tė jetė vetėshtytėse (e pėrcaktuar genetikisht), ose e mėsuar.

Psikologu Sigmund Freud (Zigmund Frojd) e mendonte ndėrgjegjen si tė rrjedhur nga mbiuni (orig. Über-Ich), qė nga ana e tij drejtohet nga prindėrit tanė gjatė fėmijėrisė.



Sipas Frojdit, pasoja e mosbindjes sė ndėrgjegjes sonė ėshtė "faj", i cili mund tė jetė njė faktor nė zhvillimin e neurozės.
avatar
Fikrro

653


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  Idlir prej 16.12.10 10:46

Ndergjegja, edhe mund te jete funksion i trurit, sic eshte e tille, funksion apo fiziologji e trurit krejt psikika (pjese e se ciles eshte edhe ndergjegja). PO ku e gjen "aftesine" ndergjegja, ky aspekt tekno-fiziologjik i trurit, per te bere percaktime e zgjedhje etiko-morale?

avatar
Idlir

112


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Ēfarė ėshtė ndėrgjegjja?

Mesazh  LaNi prej 25.06.11 18:33

Ēfarė ėshtė ndėrgjegjja?

A do ta kuptojme ndonjėhere gjithqka per ndergjegjen? ndoshta jo Thote Kathy sykes pedagoge shkencash nė Universitetin e Bristolit dhe bashkėdrejtuese e “Cheltenam Science Festival”. Tani jemi tė detyruar tė pėrdorim trurin pėr tė kuptuar funksionimin e tij, por shpresoj qė nė rrjedhėn e jetės t’i afrohemi mė shumė faktit pėr tė zbuluar se rreth kujt dhe cilėt jemi nė tė vėrtetė.


PSe shkenca ska ende pergjigje te sakėt per kete ?
avatar
LaNi

41


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  gjilanasi prej 25.06.11 19:34

Prova e pare formale qe ndergjegja nuk e ka seline ne trup eshte udhetimi astral.
Aty njeriu e sheh trupin e tij qe qendron sikur kufome gjate udhetimit te tij ne bote dhe ne dimensione tjera.
avatar
gjilanasi

414


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  Ekonomisti prej 27.06.11 14:23

Po udhetimi astral eshte pa asnje lloj diskutimi prove bindese, se egzistimi i vetdijes nuk eshte dicka substanciale.
Une e praktikoj vet kete udhetim ne te shumtat e rasteve pavetdishem e ndiej temperaturen e ajrit kur fluturoj, por me vjen inat pse shqisen e te shikuarit nuk e kam shume zhvilluar dhe pse nuk mund te dal me vetdije ne trup astral, nuk e di nese arrihet te zhvillohet kjo shqise ne trup astral? dhe si? Do ta vlersoja shum nje pergjigje.
avatar
Ekonomisti

66


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  Xhemajl prej 27.06.11 16:22

ekonomisti shkruajti:Po udhetimi astral eshte pa asnje lloj diskutimi prove bindese, se egzistimi i vetdijes nuk eshte dicka substanciale.
Une e praktikoj vet kete udhetim ne te shumtat e rasteve pavetdishem e ndiej temperaturen e ajrit kur fluturoj, por me vjen inat pse shqisen e te shikuarit nuk e kam shume zhvilluar dhe pse nuk mund te dal me vetdije ne trup astral, nuk e di nese arrihet te zhvillohet kjo shqise ne trup astral? dhe si? Do ta vlersoja shum nje pergjigje.
Ndoshta nga praktiket e shumta mund ta persosesh.
avatar
Xhemajl

341


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  nitty prej 28.06.11 22:35

LaNi shkruajti:Ēfarė ėshtė ndėrgjegjja?

Ja njė kėndvėshtrim i im i lidhur me fenė.

Pėr mua Ndėrgjegjja ėshtė produkt i vetėdijes dhe frikės!

Tė gjithė e dimė qė moralin dhe frikėn e ka ''shpikur'' feja (i ka dhėnė kėmbė duke e pėrforcuar dhe krijuar rrėnjė nė njeriun),unė jam shumė i sigurt qė po tė mos ekzistonin kėto dy veti ndėrgjegjja do tė kishte shumė pak ndikim nė ne.

Po tė zėmė qė asnjėherė nuk ka ekzistuar feja,a do kishim ndonjėherė ne ndėrgjegje.

Unė mendoj qė PO.

E kemi vetėdijen dhe nė momentin qė njė njeri i pjekur tė jetė i vetėdijshėm pėr atė qė bėnė,ai do tė gabon shumė rrallė.Njė njeriu nga gabimet e rralla do ti krijohej ndėrgjegjja.

Kur tė gabojm shpesh herė nė bėhemi njė lloj detektivėsh dhe gjejmė gjithmonė fajtorė,qė nuk janė vetja jonė natyrisht.Gabim shumė i madhė nga ana jonė,nėse kemi gabuar duhet ulur dhe menduar me qetėsi se ne ēka u ndeshėm,ēfarė bėmė,duhet tė mendojm shumė duke e parė veten si fajtor kryesor e jo tė arsyetohemi se ai po ajo janė shkaku i gabimit tonė.

Nėse mėsohemi ti fajsojm tė tjerėt ndėrgjegjja do tė largohet nga ne,se nė njė farė mėnyre jemi ne qė i themi,''ne nuk gabojm,ata tė tjerėt ma bėnė,ata s'mė lejuan''.Ky largim i ndėrgjegjės tek njerėzit sjell sė pari mos pjekuri,gjaknxehtėsi,superlativitet,bėhen mė komandues e gjerė tek ato kulminantet.

Prandaj mendoj qė feja edhe njė herė sfidon dukshėm shkencėn duke treguar mė shumė mbreslėnie tek njerėzit,gjė qė ėshtė shumė pozitive nė kėtė rastin e ndėrgjegjės.
avatar
nitty

201


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  Jetmira prej 31.07.13 9:17

Disa thenie per ndergjegjen njerezore:



Kush do ta degjoje zerim e ndergjegjes , ai duhet te vendose qetesi per rreth dhe brenda vetes {Graf}

Ligji qe rron brenda nesh quhet ndergjegje, Ndergjegja eshte pra, perkimi i veprimeve tona me kete ligj {Kant}

Ndergjegja vlen sa nje mije deshmitare {Kuintilian}

Ndergjegja eshte zeri i brendshem qe na paralajmeron se veprimet tona i vezhgon dikush {Menken}

Ndergjegja e paster nuk i trembet as genjeshtres, as thashethemeve, as shpifjeve {Ovidi}

Plaget ndergjegjes nuk mbyllen kurre {Publil Sir}
Per emrin e mire kujdesen shume njerez, per ndergjegjen vetem disa {Publil Sir}

Ndergjegja denon here-here edhe atje, ku ligji nuk e ben kete {Publil Sir}

Ndergjegja e paster nuk tremget te futet mes njerezve, ndersa e turbullta trembet edhe nga vetmia {Seneka, i riu}

Jeton ne paqe me ndergjegjen tende , pa njerezit le te flasin c'te duan {Servantes}

Ndergjegja e kulluar nuk eshte gje tjeter vecse gezim per shkak te gezimit qe i ke dhuruar nje njeriu tjeter {Ludvig Fojerbah}

Ne qofte se do te flesh top, merr me vete ne shtrat ndergjegjen e paster {Franklin}

Stolia me e mire eshte ndergjegja e paster {Ciceron}
Njeriu duhet te jete sudimtar i vullnetit te tij dhe shkllav i ndergjegjes se tij {Ebner- Eshenbah}
avatar
Jetmira

791


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  Jetmira prej 31.07.13 9:18

Ndergjegjia eshte sinqeriteti ne vetvete.Nese je i ndergjegjshem me veten,shume lehte do jete te jesh dhe me te tjeret.Ndergjegja na ndihmon te marrim vendime qe marrim,eshte ne nje fare menyre sinjalizuesi yne nese ajo qe po bejme eshte e mire apo anasjelltas
avatar
Jetmira

791


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Re: Ndėrgjegjja!

Mesazh  Berti69 prej 29.08.16 13:27

Ka tre shkolla kryesore tė mendimit.
Teoria e rendit mė tė lartė, thotė se vetėdija ėshtė truri qė sheh nėpėr veprimtarinė e tij. Truri ėshtė njė makinė qė ndėrton simulime, se si funksionon bota e jashtme dhe vetėdija ėshtė simulimi qė truri i bėn vetvetes.
Teoritė e hapėsirės globale tė punės argumentojnė se vetėdija ėshtė diēka qė ndodh kur pjesė tė ndryshme tė trurit, lidhen sė bashku pėr tė ndarė informacionin.
Dhe teoritė biologjike shohin pėr njė proces apo strukturė specifike brenda trurit, qė krijon vetėdijen; si luhatjet e sinjaleve ndėrmjet neuroneve, qė shfaqen nė skanimet e trurit tė subjekteve tė ndėrgjegjshėm.
avatar
Berti69

"Si ėshtė lartė, ashtu ėshtė edhe poshtė, e si ėshtė poshtė, ashtu ėshtė edhe lart"


498


Mbrapsht nė krye Shko poshtė

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye


 
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi