Engjėjt
Faqja 1 e 1 • Share •
Engjėjt
Engjėjt

Engjėjt janė qenie ndermjetesuese, tipike nė religjionet e mėdha monoteiste: judaizėm, krishterizėm dhe islam, ku engjėjt shfaqet si lajmėtar tė Perėndisė.
Engjelli, sipas shumė feve, ėshtė njė qėnie e mbinatyrshme. Engjėjt paraqiten shpesh si qėnie njerėzore me flatra, si tė zogjėve.Popullariteti i engjėjve ėshtė rritur gjatė shekujve tė fundit, para se tė zhduket pothuajse tėrėsisht pas kėshillit tė Vatikanit II.
Kthimi i tanishėm i engjėjve ėshtė njė aspekt i njė ripėrtrirje shpirtėrore.
Njė lajmėtar hyjnor
Ėngjėll vjen nga gjuha latine Angelus , shtesė greke aggelos (i shqiptuar angelos), qė do tė thotė i dėrguar, lajmėtar, emisar dhe logos qė do tė thotė fjalė, ēėshtje ose gjė.
Ajo ėshtė pėrdorur pėr tė pėrkthyer nga hebraishtja mal'ak e cila ka kuptimin e zakonshėm pėr tė dėrguarin apo ambasador dhe ėshtė pėrdorur pėr tė caktuar figurativisht engjėllin e Zotit, ose tė gjitha qeniet tė cilat bėjnė pjesė nė oborrin e tij. Edhe gjuha arabe e ka huazuar emrin nga hebraishtja, nė fjalėn - malak.
Nė teologjinė sistematike tė krishterė pėrdoret pėr tiu referuar studimit tė doktrinės biblike tė engjėjve. Pėrfshin tema tė tilla si origjina, ekzistenca dhe natyra e engjėjve, klasifikimi i engjėjve, shėrbesa dhe punėt e engjėjve si dhe ekzistenca, aktiviteti dhe ndėshkimi i Djallit dhe demonėve (si engjėj tė rėnė ose tė ligj).
Me kalimin e shekujve, teologėt e krishterė dhe hebrenj hartuan njė hiarki komplekse tė qenieve shpirtėrore, dhe u dhanė emrat atyre mė tė fuqishmėve tė cilėt mbikqyrin njerėzimin.
Si tė gjendet emri i tij?
Ēdo engjėll mbrojtės qeveris 5 ° e zodiakut dhe 5 ditė tė vitit korrespondojnė me kėto gradė.
Pra: njerėz tė lindur gjatė atyre 5 ditėsh kanė kėtė si engjėll mbrojtės.
Akoma mė thjeshtė, ēdo shenjė e zodiakut ėshtė e sunduar nga 6 engjėj.
Mashkull ose femėr?
Nė kundėrshtim me besimin popullor, gjinia e engjėjve ėshtė e pėrcaktuar mirė nė Kabbale (shkrime ezoterike tė Biblės). Nė fakt, ēdo gjė nė gjithėsi ka njė pol pozitiv ose negativ, mashkull ose femėr, ku as engjėjt nuk bėjnė pėrjashtim .
Engjėjt qė e mbajnė emrin e Zotit nė sensin e tij mashkullor: EL kanė karakteristika mashkullore.Engjėjt qė e mbajnė emrin e Zotit nė sensin e tij femėror: IAH kanė karakteristikat femėrore.
Kur mund tė thirret ?
Ēdo ditė, pa pėrjashtim, por pėr kėrkesa shumė e rėndėsishme, ditėlindja juaj ėshtė e privilegjuar.
A mund tė thėrrasim ėngjėllin e dikujt tjetėr ?
Nuk ka problem. Ēdo engjėll mbrojtės nė vėrtetė ka kompetenca tė veēanta dhe mund tė jetė gjithashtu i thirrur.
Si ?
Ose duke i kėrkuar engjėllit tuaj mbrojtės tė ndėrmjetėsojė pėr ju me shokun e tij ose duke kontaktuar drejtpėrdrejt nė ato ditė dhe orė tė rojes ku do tė gjeni nė ēdo fletė engjėll ..

Engjėjt janė qenie ndermjetesuese, tipike nė religjionet e mėdha monoteiste: judaizėm, krishterizėm dhe islam, ku engjėjt shfaqet si lajmėtar tė Perėndisė.
Engjelli, sipas shumė feve, ėshtė njė qėnie e mbinatyrshme. Engjėjt paraqiten shpesh si qėnie njerėzore me flatra, si tė zogjėve.Popullariteti i engjėjve ėshtė rritur gjatė shekujve tė fundit, para se tė zhduket pothuajse tėrėsisht pas kėshillit tė Vatikanit II.
Kthimi i tanishėm i engjėjve ėshtė njė aspekt i njė ripėrtrirje shpirtėrore.
Njė lajmėtar hyjnor
Ėngjėll vjen nga gjuha latine Angelus , shtesė greke aggelos (i shqiptuar angelos), qė do tė thotė i dėrguar, lajmėtar, emisar dhe logos qė do tė thotė fjalė, ēėshtje ose gjė.
Ajo ėshtė pėrdorur pėr tė pėrkthyer nga hebraishtja mal'ak e cila ka kuptimin e zakonshėm pėr tė dėrguarin apo ambasador dhe ėshtė pėrdorur pėr tė caktuar figurativisht engjėllin e Zotit, ose tė gjitha qeniet tė cilat bėjnė pjesė nė oborrin e tij. Edhe gjuha arabe e ka huazuar emrin nga hebraishtja, nė fjalėn - malak.
Nė teologjinė sistematike tė krishterė pėrdoret pėr tiu referuar studimit tė doktrinės biblike tė engjėjve. Pėrfshin tema tė tilla si origjina, ekzistenca dhe natyra e engjėjve, klasifikimi i engjėjve, shėrbesa dhe punėt e engjėjve si dhe ekzistenca, aktiviteti dhe ndėshkimi i Djallit dhe demonėve (si engjėj tė rėnė ose tė ligj).
Me kalimin e shekujve, teologėt e krishterė dhe hebrenj hartuan njė hiarki komplekse tė qenieve shpirtėrore, dhe u dhanė emrat atyre mė tė fuqishmėve tė cilėt mbikqyrin njerėzimin.
Si tė gjendet emri i tij?
Ēdo engjėll mbrojtės qeveris 5 ° e zodiakut dhe 5 ditė tė vitit korrespondojnė me kėto gradė.
Pra: njerėz tė lindur gjatė atyre 5 ditėsh kanė kėtė si engjėll mbrojtės.
Akoma mė thjeshtė, ēdo shenjė e zodiakut ėshtė e sunduar nga 6 engjėj.
Mashkull ose femėr?
Nė kundėrshtim me besimin popullor, gjinia e engjėjve ėshtė e pėrcaktuar mirė nė Kabbale (shkrime ezoterike tė Biblės). Nė fakt, ēdo gjė nė gjithėsi ka njė pol pozitiv ose negativ, mashkull ose femėr, ku as engjėjt nuk bėjnė pėrjashtim .
Engjėjt qė e mbajnė emrin e Zotit nė sensin e tij mashkullor: EL kanė karakteristika mashkullore.Engjėjt qė e mbajnė emrin e Zotit nė sensin e tij femėror: IAH kanė karakteristikat femėrore.
Kur mund tė thirret ?
Ēdo ditė, pa pėrjashtim, por pėr kėrkesa shumė e rėndėsishme, ditėlindja juaj ėshtė e privilegjuar.
A mund tė thėrrasim ėngjėllin e dikujt tjetėr ?
Nuk ka problem. Ēdo engjėll mbrojtės nė vėrtetė ka kompetenca tė veēanta dhe mund tė jetė gjithashtu i thirrur.
Si ?
Ose duke i kėrkuar engjėllit tuaj mbrojtės tė ndėrmjetėsojė pėr ju me shokun e tij ose duke kontaktuar drejtpėrdrejt nė ato ditė dhe orė tė rojes ku do tė gjeni nė ēdo fletė engjėll ..
Explorer- Shkrime: 1086
Re: Engjėjt
Engjėjt - pikėpamje e krishterė
Engjėjt janė krijesa tė pastėrta shpirtėrore, tė patrupta dhe tė pavdekėshme tė pajisura me arsyen dhe vullnetin. Ata parreshtur e shikojnė Hyjin fytyrėmėfytyrė, e lavdėrojnė, i shėrbejnė dhe janė lajmėtarėt e tij nė realizimin e misionit shpėtimtar pėr tė gjithė njerėzit.
Kisha bashkohet me engjėjt pėr ta adhuruar Hyjin, ndjell ndihmėn e tyre, e nė liturgji kremton nė veēanti pėrkujtimin e disa engjujve.
Atehere emri i engjejve (heb. mal'ak, gr. angelos) nuk eshte nje emer natyre, por emer funksioni dhe do te thote "lajmetar". Engjejt jane "shpirtra te caktuar per te sherbyer, qe dergohen me mision per te miren e atyre qe duhet te trashegojne shelbimin" (Heb 1,14).
Duke i shpetuar perceptimit tone te zakonshem, ata perbejne nje bote te mistershme. Ekzistenca e tyre kurre nuk perben nje problem ne Bibel; por jashte kesaj pike, doktrina qe u perket, tregon nje zhvillim te sigurt dhe menyra me te cilen flitet per ta dhe me te cilen paraqiten, nenkupton perdorimin e perhershem te burimeve te simbolizmit fetar.
Bota engjellore ze nje vend ne mendimin e Jezusit. Ungjllitaret flasin nganjehere per lidhjet e saj te brendshme me engjejt (Mt 4,11; Lk 22,43); Jezusi permend engjejt si qenie te verteta dhe te gjalla. Ata e shohin fytyren e Atit ndersa kujdesen vazhdimisht per njerezit (Mt 18,10). Jeta e tyre i shpeton varesise se gjendjes tokesore (krh. Mt 22,30).
Edhe pse nuk e dine datn e gjykimit te fundit, qe vetem Ati e di (Mt 24,36), ata do te jene zbatuesit e tij (Mt 13,39,49; 24,31). Qe tani ata marrin pjese ne lumturine e Hyjit, kur mekataret kthehen te Zoti (Lk 15,10). Te gjitha keto tipare jane ne perputhje me doktrinen e tradites.
Perpos kesaj Jezusi e sakteson gjendjen e tyre ne lidhje me Birin e Njeriut, figure misterioze qe e percakton ate vete, veēanerisht ne lavdine e tij te ardhshme: engjejte do ta shoqerojne ne diten e paruzise se vet (Mt 25,31); ata do te ngjiten e do te zbresin mbi te (Gjn 1,31) si dikur ne shkallen e Jakobit (Zan 28,10...); ai do t'i dergoje per t'i mbledhur te zgjedhurit (Mt 24,31) e per te larguar te mallkuarit nga Mbreteria (Mt 13,41). Jezusi mund te kerkonte nderhyrjen e engjejve, qe ishin ne sherbimin e tij, qe ne kohen e Mundimit te tij (Mt 26,53).
Mesimi i Kishes apo mendimi i krishtere nuk do te beje pra gje tjeter, veēse te perserite fjalet e Jezusit, kur do te pohoje se engjejt qendrojne me poshte se Ai. I ulur me poshte se ata me misherimin e tij (Heb 2,7), ai e meritonte megjithate adhurimin e tyre ne cilesine e Birit te Zotit (Heb 1,6).
Qe nga ngjallja e tij, eshte e qarte se Hyji ia ka nenshtruar atij (Ef 1,20), ata qe kane qene krijuar ne te, prej tij e per te (Kol 1,16). Ata njohin aktualisht zoterimin e tij (Zb 5,11) dhe do ta percjellin ne diten e fundit (2 Sel 1,7). Keshtu bota engjellore i nenshtrohet Krishtit, misterin e te cilit e ka soditur (1 Tim 3,16).
Sidoqofte s'duhet te harrojme qe doktrina e engjejve ne Shkrimin shenjt mbi ekzistencen e botes engjellore dhe prania e saj ne boten e njerezve, pohohet me kembengulje. Por paraqitjet dhe klasifikimet qe ajo perdor, kane domosdo nje karakter simbolik, qe e ben shume delikat vleresimin e saj.
Nje lidhje e ngushte e bashkon keshtu boten tokesore me boten qiellore. Atje lart engjejt kremtojne nje liturgji te perhershme (Zb 4,8), me te cilen bashkohet ketu poshte liturgjia e Kishes (krh. Gloria, Prefacioni, Sanctus etj.).
Prani te mbinatyrshme na rrethojne, te cilat vegimtari i Zbuleses i konkretizon me nje gjuhe konvencionale qe ka hyre nje here e mire ne perdorim. Kjo kerkon nga ana jone nje nderim (krh. Joz 5,13) qe s'duhet ngaterruar me adhurimin (Zb 22,8).
Pra, eshte e nevojshme te ndalohet nje kult i tepruar i engjejve qe do ta demtonte ate te Jezu Krishtit (Kol 2,18).
Engjėjt janė krijesa tė pastėrta shpirtėrore, tė patrupta dhe tė pavdekėshme tė pajisura me arsyen dhe vullnetin. Ata parreshtur e shikojnė Hyjin fytyrėmėfytyrė, e lavdėrojnė, i shėrbejnė dhe janė lajmėtarėt e tij nė realizimin e misionit shpėtimtar pėr tė gjithė njerėzit.
Kisha bashkohet me engjėjt pėr ta adhuruar Hyjin, ndjell ndihmėn e tyre, e nė liturgji kremton nė veēanti pėrkujtimin e disa engjujve.
Atehere emri i engjejve (heb. mal'ak, gr. angelos) nuk eshte nje emer natyre, por emer funksioni dhe do te thote "lajmetar". Engjejt jane "shpirtra te caktuar per te sherbyer, qe dergohen me mision per te miren e atyre qe duhet te trashegojne shelbimin" (Heb 1,14).
Duke i shpetuar perceptimit tone te zakonshem, ata perbejne nje bote te mistershme. Ekzistenca e tyre kurre nuk perben nje problem ne Bibel; por jashte kesaj pike, doktrina qe u perket, tregon nje zhvillim te sigurt dhe menyra me te cilen flitet per ta dhe me te cilen paraqiten, nenkupton perdorimin e perhershem te burimeve te simbolizmit fetar.
Bota engjellore ze nje vend ne mendimin e Jezusit. Ungjllitaret flasin nganjehere per lidhjet e saj te brendshme me engjejt (Mt 4,11; Lk 22,43); Jezusi permend engjejt si qenie te verteta dhe te gjalla. Ata e shohin fytyren e Atit ndersa kujdesen vazhdimisht per njerezit (Mt 18,10). Jeta e tyre i shpeton varesise se gjendjes tokesore (krh. Mt 22,30).
Edhe pse nuk e dine datn e gjykimit te fundit, qe vetem Ati e di (Mt 24,36), ata do te jene zbatuesit e tij (Mt 13,39,49; 24,31). Qe tani ata marrin pjese ne lumturine e Hyjit, kur mekataret kthehen te Zoti (Lk 15,10). Te gjitha keto tipare jane ne perputhje me doktrinen e tradites.
Perpos kesaj Jezusi e sakteson gjendjen e tyre ne lidhje me Birin e Njeriut, figure misterioze qe e percakton ate vete, veēanerisht ne lavdine e tij te ardhshme: engjejte do ta shoqerojne ne diten e paruzise se vet (Mt 25,31); ata do te ngjiten e do te zbresin mbi te (Gjn 1,31) si dikur ne shkallen e Jakobit (Zan 28,10...); ai do t'i dergoje per t'i mbledhur te zgjedhurit (Mt 24,31) e per te larguar te mallkuarit nga Mbreteria (Mt 13,41). Jezusi mund te kerkonte nderhyrjen e engjejve, qe ishin ne sherbimin e tij, qe ne kohen e Mundimit te tij (Mt 26,53).
Mesimi i Kishes apo mendimi i krishtere nuk do te beje pra gje tjeter, veēse te perserite fjalet e Jezusit, kur do te pohoje se engjejt qendrojne me poshte se Ai. I ulur me poshte se ata me misherimin e tij (Heb 2,7), ai e meritonte megjithate adhurimin e tyre ne cilesine e Birit te Zotit (Heb 1,6).
Qe nga ngjallja e tij, eshte e qarte se Hyji ia ka nenshtruar atij (Ef 1,20), ata qe kane qene krijuar ne te, prej tij e per te (Kol 1,16). Ata njohin aktualisht zoterimin e tij (Zb 5,11) dhe do ta percjellin ne diten e fundit (2 Sel 1,7). Keshtu bota engjellore i nenshtrohet Krishtit, misterin e te cilit e ka soditur (1 Tim 3,16).
Sidoqofte s'duhet te harrojme qe doktrina e engjejve ne Shkrimin shenjt mbi ekzistencen e botes engjellore dhe prania e saj ne boten e njerezve, pohohet me kembengulje. Por paraqitjet dhe klasifikimet qe ajo perdor, kane domosdo nje karakter simbolik, qe e ben shume delikat vleresimin e saj.
Nje lidhje e ngushte e bashkon keshtu boten tokesore me boten qiellore. Atje lart engjejt kremtojne nje liturgji te perhershme (Zb 4,8), me te cilen bashkohet ketu poshte liturgjia e Kishes (krh. Gloria, Prefacioni, Sanctus etj.).
Prani te mbinatyrshme na rrethojne, te cilat vegimtari i Zbuleses i konkretizon me nje gjuhe konvencionale qe ka hyre nje here e mire ne perdorim. Kjo kerkon nga ana jone nje nderim (krh. Joz 5,13) qe s'duhet ngaterruar me adhurimin (Zb 22,8).
Pra, eshte e nevojshme te ndalohet nje kult i tepruar i engjejve qe do ta demtonte ate te Jezu Krishtit (Kol 2,18).
Explorer- Shkrime: 1086
Re: Engjėjt
Engjėjt - pikėpamje islame
Muslimani beson nė engjėjt e Allahut dhe se ata janė prej krijesave mė tė ndershme tė Tij, robėr tė respektuar nga robėt e Tij, tė cilėt Allahu i ka krijuar nga drita, ashtu si ka krijuar njeriun nga balta e pjekur dhe xhinėt nga flaka e zjarrit.
Allahu i Madhėruar i ka ngarkuar ata me detyra tė cilat ata i kryejnė ato pa asnjė diskutim, por me bindje tė plotė.
Disa prej tyre janė ruajtės tė robėve tė Allahut (prej njerėzve) dhe shkrues tė punėve tė tyre. Disa janė tė ngarkuar me xhenetin dhe begatitė e tij, e disa tė tjerė me zjarrin dhe dėnimin e tij. Tė tjerė bėjnė tesbih (Madhėrojnė Allahun) ditė e natė, pa pushuar.
Muslimani beson gjithashtu se Allahu i Lartėsuar ka bėrė previligjime nė mesin e tyre; prej tyre ka engjėj mė tė afėrm tė Allahut, si Xhibrili, Mikalili dhe Israfili, ndėrsa tė tjerėt janė mė pak tė afėrm se kėta.
Muslimani i beson kėto ngase Allahu i Lartėsuar e ka udhėzuar atė, sė pari dhe duke u bazuar nė argumentet Hyjnore dhe logjike tė mėposhtme:
Argumentet nga tekstet Hyjnore:
1. Urdhėri i Allahut tė Lartėsuar qė tė besohet nė ta dhe njoftimi i Tij pėr ekzistencėn e tyre, nė Fjalėn e Tij: Kushdo qė e mohon Allahun, engjėjt e Tij, Librat e Tij, tė Dėrguarit e Tij dhe Ditėn e Fundit, ai ka humbur nė njė humbje tė largėt. [En Nisa: 136]
Dhe nė Fjalėn e Allahut: Kushdo qė ėshtė armik i Allahut, i engjėjve tė Tij, i Xhibrilit dhe Mikailit, atėherė ta dinė se Allahu ėshtė armik i mohuesve (mosbesimtarėve). [El Bekare: 98]
Mesihu (Isai) kurrė nuk do ta pėrbuzte tė ishte rob i Allahut, as edhe engjėjt qė janė mė pranė Allahut. [En Nisa: 172]
Atė ditė, tetė engjėj do tė mbartin lart Arshin e Zotit tėnd. [El Hakkah: 17]
Dhe Ne skemi vėnė tjetėr roje tė zjarrit veēse engjėj. [El Mudethir: 31]
Edhe melekėt do tė hyjnė tek ata nga ēdo portė (e xhenetit duke u thėnė): "Selamun alejkum, nga qė ju keni duruar. Vėrtet e shkėlqyer ėshtė shtėpia e fundit. [Er Rad: 23-24]
Dhe (kujto) kur Zoti yt i tha engjėjve: Me tė vėrtetė qė Unė do tė vendos nė tokė njė zėvendėsues (qė pasojnė brez pas brezi, njerėzimi). Ata thanė: A do tė vendosėsh atje ata tė cilėt bėjnė zullume e do tė derdhin gjak, ndėrsa ne tė madhėrojmė Ty me lavdėrime e falenderime, dhe tė shenjtėrojmė Ty? Ai u tha: Ska dyshim se Unė di atė qė ju nuk e dini. [El Bekare: 30]
2. Njoftimi i tė Dėrguarit tė Allahut (Paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi tė!) pėr engjėjt, nė lutjen e tij kur ngrihej pėr tė falur namaz natėn: O Zoti im! Zoti i Xhibrilit, Mikailit dhe Israfilit! Shpikėsi pa shembull tė mėparshėm i qiejve dhe tokės! Gjithėnjohėsi i tė fshehtės dhe i tė shfaqurės! Ti qė do tė gjykosh mes robėve tė Ty, pėr atė qė ata kundėrshtoheshin! Mė udhėzo mua nė tė drejtėn e asaj pėr tė cilėn ka kundėrshtim nga e vėrteta, me Lejen Tėnde! Ti udhėzon kė tė duash nė rrugė tė drejtė.
Po kėshtu nė fjalėn e tij (Paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi tė!): Nė Shtėpinė e Banuar (mbi Kaben nė qiell) hyjnė ēdo ditė shtatėdhjetė mij engjėj dhe nuk kthehen mė aty.
Nė ditėn e xhuma, nė secilėn prej dyerve tė xhamisė qėndrojnė engjėj tė cilėt shėnojnė emrat e atyre qė hyjnė me radhė. Kur tė ulet imami (nė minber), ata i mbyllim defterat dhe shkojnė tė dėgjojnė pėrkujtimin ( e Allahut).
Ndonjėherė, engjėlli mė vjen nė formėn e njė burri dhe mė flet, e unė e pėrvetėsoj atė qė thotė.
Juve u vijnė engjėj tė cilėt pasojnė njėri-tjetrin natėn dhe ditėn (engjėj pėr natėn dhe engjėj pėr ditėn).
Allahu i ka krijuar engjėjt nga drita, xhinėt nga fjaka e zjarrit dhe Ademin nga ajo qė u ka pėrshkruar.
3. Shikimi i shumė prej sahabėve engjėjt nė luftėn e Bedrit, dhe po kėshtu shikimi i tyre nė grup Xhibrilin, besnikun e Shpalljes, mė shumė se njė herė. Kjo ngase ai ndonjėherė vinte nė formėn e njė burri dhe ata e shihnin atė.
Mė i njohur pėr kėtė ėshtė hadithi i transmetuar nga Umer ibėn el Hatab (Allahu qoftė i kėnaqur me tė!), nė tė cilin thuhet se i Dėrguari i Allahut (Paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi tė!) ka thėnė: A e dini se kush ishte ky qė pyeti?" "Allahu dhe i Dėrguari i Tij e dinė mė sė miri" -thanė ata. "Ky ishte Xhibrili. Erdhi tiu mėsojė ēėshtjet e fesė tuaj.
4. Besimi i mijėra miliona besimtarėve, pasues tė pejgamberėve nė tė gjitha kohėt dhe vendet, nė ekzistencėn e engjėjve dhe besimi i tyre nė atė qė kanė njoftuar pėr ta pejgamberėt, pa pikė dyshimi e dileme.
Argumentet logjike:
1. Logjika e shėndoshė nuk e konsideron gjė absurde dhe nuk e mohon ekzistencėn e engjėjve, pasi qė logjika nuk mohon e refuzon veēse atė nga e cila rrjedh bashkim ndėrmjet dy tė kundėrtave, si tė ekzistuarit e diēkaje dhe tė mosekzistuarit e saj nė tė njėjtėn kohė, ose bashkim ndėrmjet dy kundėrthėnieve, si tė ekzistuarit e dritės dhe errėsirės sė bashku. Ndėrsa besimi nė engjėjt e Allahut nuk sjell kurrė pėrfundime tė atilla.
2. Nėse prej gjėrave tė pranuara unanimisht nga tė gjithė njerėzit qė kanė mendje (logjikė) ėshtė se gjurmėt e diēkaje argumentojnė pėr ekzistencėn e saj, atėherė edhe pėr engjėjt ka gjurmė tė shumta tė cilat argumentojnė pėr ekzistencėn e tyre. Prej kėtyre gjurmėve ėshtė:
Sė pari: Arritja e Shpalljes te Pejgamberėt dhe tė Dėrguarit e Allahut, pasi qė nė shumicėn e rasteve, Shpallja u arrinte atyre nėpėrmjet Shpirtit besnik, Xhibrilit (alejhis selam) engjėllit tė ngarkuar me Shpalljen. Kjo ėshtė gjurmė e qartė dhe e pamohueshme, e cila pohon dhe forcon ekzistencėn e engjėjve.
Sė dyti: Vdekja e njerėzve me marrjen e shpirtit tė tyre ėshtė gjurmė e qartė argumentuese pėr ekzistimin e engjėllit tė vdekjes dhe ndihmėsve tė tij. Allahu i Madhėruar thotė: Thuaj: "Meleku i vdekjes i cili ėshtė ngarkuar pėr ju, do tua marrė shpirtrat, pastaj ju do tė ktheheni te Zoti juaj. [Es Sexhde: 11]
Sė treti: Ruajtja e njerėzve nga dėmi dhe sherri i xhinėve dhe djajve gjatė gjithė jetės sė tij, nė njė kohė kur ai jeton mes atyre dyve dhe ata e shohin ndėrsa ai nuk i sheh, ata munden ta dėmtojnė atė, ndėrsa ai nuk mundet ti dėmtojė ata, madje as tė largojė sherrin e tyre, tė gjitha kėto janė argument pėr ekzistencėn e ruajtėsve tė njeriut tė cilėt e ruajnė dhe e mbrojnė atė. Allahu i Lartėsuar thotė: Pėr ēdo njeri ka melekė (rojė) tė pėrhershėm para dhe mbrapa tij. Ata e ruajnė atė me Urdhėrin e Allahut. [Er Rad: 11]
3. Mosshikimi e diēkaje pėr shkak tė dobėsisė sė tė parit, apo pėr shkak tė mospėrgatitjes sė plotė pėr shikimin e saj, nuk e mohon ekzistencėn e saj, pasi qė ekzistojnė gjėra tė shumta materiale dhe nė botėn e dukshme, tė cilat syri i njeriut nuk i kapte dot mė parė, ndėrsa sot ato mund tė shihen qartė me anė tė dylbive apo teleskopėve.
E. Xheza
Muslimani beson nė engjėjt e Allahut dhe se ata janė prej krijesave mė tė ndershme tė Tij, robėr tė respektuar nga robėt e Tij, tė cilėt Allahu i ka krijuar nga drita, ashtu si ka krijuar njeriun nga balta e pjekur dhe xhinėt nga flaka e zjarrit.
Allahu i Madhėruar i ka ngarkuar ata me detyra tė cilat ata i kryejnė ato pa asnjė diskutim, por me bindje tė plotė.
Disa prej tyre janė ruajtės tė robėve tė Allahut (prej njerėzve) dhe shkrues tė punėve tė tyre. Disa janė tė ngarkuar me xhenetin dhe begatitė e tij, e disa tė tjerė me zjarrin dhe dėnimin e tij. Tė tjerė bėjnė tesbih (Madhėrojnė Allahun) ditė e natė, pa pushuar.
Muslimani beson gjithashtu se Allahu i Lartėsuar ka bėrė previligjime nė mesin e tyre; prej tyre ka engjėj mė tė afėrm tė Allahut, si Xhibrili, Mikalili dhe Israfili, ndėrsa tė tjerėt janė mė pak tė afėrm se kėta.
Muslimani i beson kėto ngase Allahu i Lartėsuar e ka udhėzuar atė, sė pari dhe duke u bazuar nė argumentet Hyjnore dhe logjike tė mėposhtme:
Argumentet nga tekstet Hyjnore:
1. Urdhėri i Allahut tė Lartėsuar qė tė besohet nė ta dhe njoftimi i Tij pėr ekzistencėn e tyre, nė Fjalėn e Tij: Kushdo qė e mohon Allahun, engjėjt e Tij, Librat e Tij, tė Dėrguarit e Tij dhe Ditėn e Fundit, ai ka humbur nė njė humbje tė largėt. [En Nisa: 136]
Dhe nė Fjalėn e Allahut: Kushdo qė ėshtė armik i Allahut, i engjėjve tė Tij, i Xhibrilit dhe Mikailit, atėherė ta dinė se Allahu ėshtė armik i mohuesve (mosbesimtarėve). [El Bekare: 98]
Mesihu (Isai) kurrė nuk do ta pėrbuzte tė ishte rob i Allahut, as edhe engjėjt qė janė mė pranė Allahut. [En Nisa: 172]
Atė ditė, tetė engjėj do tė mbartin lart Arshin e Zotit tėnd. [El Hakkah: 17]
Dhe Ne skemi vėnė tjetėr roje tė zjarrit veēse engjėj. [El Mudethir: 31]
Edhe melekėt do tė hyjnė tek ata nga ēdo portė (e xhenetit duke u thėnė): "Selamun alejkum, nga qė ju keni duruar. Vėrtet e shkėlqyer ėshtė shtėpia e fundit. [Er Rad: 23-24]
Dhe (kujto) kur Zoti yt i tha engjėjve: Me tė vėrtetė qė Unė do tė vendos nė tokė njė zėvendėsues (qė pasojnė brez pas brezi, njerėzimi). Ata thanė: A do tė vendosėsh atje ata tė cilėt bėjnė zullume e do tė derdhin gjak, ndėrsa ne tė madhėrojmė Ty me lavdėrime e falenderime, dhe tė shenjtėrojmė Ty? Ai u tha: Ska dyshim se Unė di atė qė ju nuk e dini. [El Bekare: 30]
2. Njoftimi i tė Dėrguarit tė Allahut (Paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi tė!) pėr engjėjt, nė lutjen e tij kur ngrihej pėr tė falur namaz natėn: O Zoti im! Zoti i Xhibrilit, Mikailit dhe Israfilit! Shpikėsi pa shembull tė mėparshėm i qiejve dhe tokės! Gjithėnjohėsi i tė fshehtės dhe i tė shfaqurės! Ti qė do tė gjykosh mes robėve tė Ty, pėr atė qė ata kundėrshtoheshin! Mė udhėzo mua nė tė drejtėn e asaj pėr tė cilėn ka kundėrshtim nga e vėrteta, me Lejen Tėnde! Ti udhėzon kė tė duash nė rrugė tė drejtė.
Po kėshtu nė fjalėn e tij (Paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi tė!): Nė Shtėpinė e Banuar (mbi Kaben nė qiell) hyjnė ēdo ditė shtatėdhjetė mij engjėj dhe nuk kthehen mė aty.
Nė ditėn e xhuma, nė secilėn prej dyerve tė xhamisė qėndrojnė engjėj tė cilėt shėnojnė emrat e atyre qė hyjnė me radhė. Kur tė ulet imami (nė minber), ata i mbyllim defterat dhe shkojnė tė dėgjojnė pėrkujtimin ( e Allahut).
Ndonjėherė, engjėlli mė vjen nė formėn e njė burri dhe mė flet, e unė e pėrvetėsoj atė qė thotė.
Juve u vijnė engjėj tė cilėt pasojnė njėri-tjetrin natėn dhe ditėn (engjėj pėr natėn dhe engjėj pėr ditėn).
Allahu i ka krijuar engjėjt nga drita, xhinėt nga fjaka e zjarrit dhe Ademin nga ajo qė u ka pėrshkruar.
3. Shikimi i shumė prej sahabėve engjėjt nė luftėn e Bedrit, dhe po kėshtu shikimi i tyre nė grup Xhibrilin, besnikun e Shpalljes, mė shumė se njė herė. Kjo ngase ai ndonjėherė vinte nė formėn e njė burri dhe ata e shihnin atė.
Mė i njohur pėr kėtė ėshtė hadithi i transmetuar nga Umer ibėn el Hatab (Allahu qoftė i kėnaqur me tė!), nė tė cilin thuhet se i Dėrguari i Allahut (Paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi tė!) ka thėnė: A e dini se kush ishte ky qė pyeti?" "Allahu dhe i Dėrguari i Tij e dinė mė sė miri" -thanė ata. "Ky ishte Xhibrili. Erdhi tiu mėsojė ēėshtjet e fesė tuaj.
4. Besimi i mijėra miliona besimtarėve, pasues tė pejgamberėve nė tė gjitha kohėt dhe vendet, nė ekzistencėn e engjėjve dhe besimi i tyre nė atė qė kanė njoftuar pėr ta pejgamberėt, pa pikė dyshimi e dileme.
Argumentet logjike:
1. Logjika e shėndoshė nuk e konsideron gjė absurde dhe nuk e mohon ekzistencėn e engjėjve, pasi qė logjika nuk mohon e refuzon veēse atė nga e cila rrjedh bashkim ndėrmjet dy tė kundėrtave, si tė ekzistuarit e diēkaje dhe tė mosekzistuarit e saj nė tė njėjtėn kohė, ose bashkim ndėrmjet dy kundėrthėnieve, si tė ekzistuarit e dritės dhe errėsirės sė bashku. Ndėrsa besimi nė engjėjt e Allahut nuk sjell kurrė pėrfundime tė atilla.
2. Nėse prej gjėrave tė pranuara unanimisht nga tė gjithė njerėzit qė kanė mendje (logjikė) ėshtė se gjurmėt e diēkaje argumentojnė pėr ekzistencėn e saj, atėherė edhe pėr engjėjt ka gjurmė tė shumta tė cilat argumentojnė pėr ekzistencėn e tyre. Prej kėtyre gjurmėve ėshtė:
Sė pari: Arritja e Shpalljes te Pejgamberėt dhe tė Dėrguarit e Allahut, pasi qė nė shumicėn e rasteve, Shpallja u arrinte atyre nėpėrmjet Shpirtit besnik, Xhibrilit (alejhis selam) engjėllit tė ngarkuar me Shpalljen. Kjo ėshtė gjurmė e qartė dhe e pamohueshme, e cila pohon dhe forcon ekzistencėn e engjėjve.
Sė dyti: Vdekja e njerėzve me marrjen e shpirtit tė tyre ėshtė gjurmė e qartė argumentuese pėr ekzistimin e engjėllit tė vdekjes dhe ndihmėsve tė tij. Allahu i Madhėruar thotė: Thuaj: "Meleku i vdekjes i cili ėshtė ngarkuar pėr ju, do tua marrė shpirtrat, pastaj ju do tė ktheheni te Zoti juaj. [Es Sexhde: 11]
Sė treti: Ruajtja e njerėzve nga dėmi dhe sherri i xhinėve dhe djajve gjatė gjithė jetės sė tij, nė njė kohė kur ai jeton mes atyre dyve dhe ata e shohin ndėrsa ai nuk i sheh, ata munden ta dėmtojnė atė, ndėrsa ai nuk mundet ti dėmtojė ata, madje as tė largojė sherrin e tyre, tė gjitha kėto janė argument pėr ekzistencėn e ruajtėsve tė njeriut tė cilėt e ruajnė dhe e mbrojnė atė. Allahu i Lartėsuar thotė: Pėr ēdo njeri ka melekė (rojė) tė pėrhershėm para dhe mbrapa tij. Ata e ruajnė atė me Urdhėrin e Allahut. [Er Rad: 11]
3. Mosshikimi e diēkaje pėr shkak tė dobėsisė sė tė parit, apo pėr shkak tė mospėrgatitjes sė plotė pėr shikimin e saj, nuk e mohon ekzistencėn e saj, pasi qė ekzistojnė gjėra tė shumta materiale dhe nė botėn e dukshme, tė cilat syri i njeriut nuk i kapte dot mė parė, ndėrsa sot ato mund tė shihen qartė me anė tė dylbive apo teleskopėve.
E. Xheza
Explorer- Shkrime: 1086
Re: Engjėjt
Engjėjt - pikėpamje protestane
Perėndia kurrė nuk na lė tė vetėm, kurrė nuk na lė tė pandihmė nė sfidat qė hasim.
Kur Adami dhe Eva hynė vullnetarisht nė jetėn e vdekshme, e dinin se kjo botė telestiale do tė pėrmbante ferra e gjemba dhe lloj-lloj shqetėsimesh. Ndoshta kuptuan qė gjėja mė sfiduese, sidoqoftė, nuk ishte vuajtja dhe rreziku qė ata do tė pėsonin, por fakti se do tė ishin nė largėsi nga Perėndia, tė ndarė nga Ai me tė cilin kishin ecur e kishin folur, i cili u kishte dhėnė kėshilla ballė pėr ballė.
Pas kėsaj zgjedhjeje tė vetėdijshme ata, siē thotė shkrimi mbi krijimin, nuk e panė atė; sepse ata ishin larguar nga prania e tij. Ndėr gjithēka tjetėr qė duhet ti ketė shqetėsuar ata, me siguri qė kjo duhet ti ketė bėrė merak mė shumė.
Por Perėndia i dinte sfidat qė duhet tė pėrballonin dhe patjetėr Ai e dinte sa tė vetmuar e tė shqetėsuar do tė ndiheshin hera-herės. Prandaj Ai vigjilonte vazhdimisht mbi familjen e Tij tė vdekshme, i dėgjonte gjithnjė lutjet e tyre dhe dėrgonte profetė (e mė vonė apostuj) qė ti mėsonte, ti kėshillonte dhe ti udhėhiqte ata.
Por nė kohė kėrkesash tė veēanta, Ai dėrgonte engjėj, korrierė hyjnorė, pėr tė bekuar fėmijėt e Tij, pėr ti siguruar qė qielli ishte pėrherė mjaft afėr dhe qė ndihma e Tij ishte gjithnjė shumė pranė. Nė tė vėrtetė, shpejt pasi Adami dhe Eva u gjendėn nė botėn e vetmuar e tė zymtė, atyre iu shfaq njė engjėll, i cili u mėsoi kuptimin e sakrificės sė tyre dhe rolin shlyes tė Shėlbuesit tė premtuar qė do tė vinte.
Kur koha e ardhjes sė kėtij Shpėtimtari ishte pranė, njė engjėll u dėrgua tė njoftonte Marien se do tė ishte ajo nėna e Birit tė Perėndisė.Mė pas, njė shumicė engjėjsh u caktua tė kėndonin atė natė qė lindi foshnja Jezus.
Shpejt pas kėsaj njė engjėll do ta njoftonte Jozefin se foshnja e porsalindur ishte nė rrezik dhe qė kjo familje e vogėl duhet tė ikte nė Egjipt pėr siguri.5 Kur ishte e sigurt pėr tu kthyer, njė engjėll ia pėrcolli atė informatė familjes dhe ata tė tre u kthyen nė vendin e trashėgimisė sė tyre.
Qė nga fillimi e pėrmes periudhave ungjillore tė mėvonshme, Perėndia ka pėrdorur engjėjt si pėrfaqėsues tė Tij nė pėrcjelljen e dashurisė e tė merakut pėr fėmijėt e Tij. Koha nė kėtė vend nuk lejon as njė shqyrtim pėrciptas tė shkrimeve tė shenjta ose tė historisė sonė tė ditėve tė mėvonshme, tė cilat janė plot me pėrshkrime pėr engjėjt nė shėrbesė tė njerėzve nė tokė, por, ajo ėshtė doktrinė e ēmuar dhe histori e pasur, nė tė vėrtetė.
Zakonisht qenie tė tilla nuk shihen. Nganjėherė shihen. Por, tė shikuar ose jo, ata janė pėrherė pranė. Nganjėherė detyrat e tyre janė shumė tė mėdha dhe kanė rėndėsi pėr mbarė botėn. Ndonjėherė mesazhet janė mė personale. Herė-herė pikėsynimi engjėllor ėshtė pėr tė paralajmėruar. Por mė sė shpeshti ėshtė pėr tė ngushėlluar, pėr tė siguruar njė formė pėrkujdesjeje zemėrgjerė, udhėheqje nė kohė tė vėshtira.
Nė ėndrrėn e Lehit, kur ai gjendej nė njė vend tė frikshėm, njė vend tė shkretė, tė errėt dhe tė zymtė, siē e pėrshkruante, e takoi njė engjėll, njė njeri veshur me njė rrobė tė bardhė; ai mė foli, tha Lehi, dhe mė urdhėroi qė ta ndiqja. Lehi e ndoqi atė drejt sigurisė dhe pėrfundimisht drejt shtegut tė shpėtimit.
Gjatė rrjedhės sė jetės tė gjithė ne kalojmė kohė nė vende tė errėta dhe tė zymta, vende tė shkreta, rrethana trishtimi ose frike apo shkurajimi. Ditėt tona tė sotme janė tė mbushura me ankth global mbi krizat financiare, problemet e energjisė, sulmet terroriste dhe fatkeqėsitė natyrore.
Kėto kthehen nė shqetėsime individuale dhe familjare jo vetėm pėr shtėpitė ku do tė jetohet dhe ushqimin e mundshėm qė do tė hahet, por edhe pėr sigurinė dhe mirėqenien pėrfundimtare tė fėmijėve tanė dhe pėr profecitė e ditėve tė mėvonshme mbi planetin tonė. Mė serioze se kėto dhe nganjėherė tė lidhura me to janė ēėshtjet e kalbėzimit etiko-moral dhe shpirtėror qė shihet nė komunitete tė mėdha e tė vogla, brenda vendit dhe kudo.
Por unė dėshmoj qė engjėjt ende dėrgohen pėr tė na ndihmuar, madje siē u dėrguan nė ndihmė tė Adamit dhe Evės, nė ndihmė tė profetėve dhe, nė tė vėrtetė, nė ndihmė tė Vetė Shpėtimtarit tė botės.
Mateu shėnon nė ungjillin e tij qė, pasi Satani e kishte tunduar Krishtin nė shkretėtirė, u afruan engjėjt dhe i shėrbenin. Madje Biri i Perėndisė, Vetė Perėndi, pati nevojė pėr ngushėllim qiellor gjatė qėndrimit tė tij tė pėrkohshėm nė jetė tė vdekshme. Dhe kėshtu shėrbesa tė tilla do tė jenė pėr tė drejtėt deri nė fund tė kohės. Sikurse i tha Mormoni birit tė tij Moroni, i cili njė ditė do tė ishte njė engjėll:
A mos ka pushuar dita e mrekullive?
Ose a kanė pushuar engjėjt sė shfaquri fėmijėve tė njerėzve? Apo mos e ka mbajtur ai fuqinė e Frymės sė Shenjtė nga ata? Apo mos do tua mbajė pėrderisa tė zgjasė koha ose derisa tė qėndrojė toka, ose pėrderisa tė ketė njė njeri mbi faqen e dheut qė tė shpėtohet?
Vini re, unė ju them juve, Jo; pasi ėshtė nėpėrmjet besimit qė engjėjt u shfaqen dhe u shėrbejnė njerėzve.
Pasi vini re, ata i janė nėnshtruar [Krishtit], qė tė shėrbejnė sipas fjalės sė urdhrit tė tij, duke iu shfaqur atyre qė kanė besim tė fortė dhe mendje tė vendosur nė ēdo formė drejtėsie.
I kėrkoj cilitdo qė arrin tė ma dėgjojė zėrin, tė marrė zemėr, tė mbushet me besim dhe tė rikujtojė qė Zoti ka thėnė se Ai do ti [luftojė betejat tona,] betejat e fėmijėve [tanė], dhe [betejat e] fėmijėve tė fėmijėve [tanė]. Dhe ēfarė tė bėjmė pėr ta merituar njė mbrojtje tė tillė?
Ne duhet [tė kėrkojmė] me zell, [tė lutemi] gjithmonė e [tė jemi] besimtarė. [Atėherė] gjithė gjėrat do tė punojnė sė bashku pėr tė mirėn [tonė], nė qoftė se [ecim] drejt dhe [kujtojmė] besėlidhjen me tė cilėn [kemi] lidhur besė . Ditėt e mėvonshme nuk janė njė kohė pėr frikė dhe dridhje. Ato janė kohė qė tė jemi besimplotė dhe ti kujtojmė besėlidhjet tona.
Kam folur kėtu pėr ndihmėn qiellore, pėr engjėjt e dėrguar pėr tė na bekuar nė kohė nevojash. Por, kur flasim pėr ata qė janė mjet nė duart e Perėndisė, na sillet nė kujtesė se jo tė gjithė engjėjt janė nga ana tjetėr e velit. Me disa prej tyre ne ecim dhe flasim kėtu, tani, ēdo ditė.
Disa prej tyre banojnė nė lagjet tona. Disa prej tyre na lindėn neve dhe, nė rastin tim, njė prej tyre pranoi tė martohet me mua. Nė tė vėrtetė, qielli kurrė nuk duket mė pranė, sesa kur shohim dashurinė e Perėndisė qė shfaqet tek dashamirėsia dhe pėrkushtimi i njerėzve aq tė mirė e aq tė pastėr, sa fjala engjėllorė ėshtė e vetmja qė tė vjen nė mendje.
Plaku Xhejms Dan, nga kjo foltore, vetėm pak ēaste mė parė, e pėrdori atė fjalė nė lutjen e tij tė hapjes pėr tė cilėsuar kėtė kor tė Fillores dhe pse tė mos e cilėsonte? Me shpirtin, fytyrat dhe zėrat e atyre fėmijėve nė mendjen tonė dhe para syve tanė, mė lejoni tju tregoj njė histori nga miku dhe kolegu im i UBJ, i ndjeri Klin D. Bérės. E bėj kėtė me leje tė bashkėshortes sė tij, Merilinit, dhe tė familjes sė tyre.
Duke treguar pėr fėmijėrinė e tij nė njė fermė tė madhe tė Ajdahos, Vėllai Bérės foli pėr detyrėn e tij tė pėrnatshme pėr tė mbledhur lopėt nė kohėn e mjeljes. Meqė lopėt kullotnin nė njė fushė qė kufizohej nga lumi Teton, herė-herės i pabesė, rregulli strikt i familjes Bérės ishte qė gjatė stinės sė pėrmbytjeve pranverore fėmijėt asnjėherė sduhet ta kėrkonin ndonjė lopė qė guxonte tė kapėrcente lumin. Ata gjithmonė duhej tė ktheheshin nė shtėpi dhe tė kėrkonin ndihmėn e tė rriturve.
Njė tė shtunė, vetėm pak mbas ditėlindjes sė tij tė shtatė, prindėrit e Vėllait Bérės i premtuan familjes njė mbrėmje nė kinema, nėse punėt e pėrditshme pėrfundonin nė kohė. Por, kur Klini i vogėl arriti te kullota, lopėt qė po kėrkonte kishin kaluar matanė lumit, megjithėse ai ishte nė fazėn e vėrshimit tė madh. Duke e ditur se kjo rrezikonte mbrėmjen e rrallė nė kinema, ai vendosi ti kėrkonte vetė lopėt, megjithėse ishte paralajmėruar shpesh tė mos vepronte kurrė ashtu.
Ndėrsa shtatėvjeēari nxiste kalin e tij tė vjetėr, Bénėrin, thellė nė rrymėn e ftohtė e tė shpejtė, koka e kalit mezi dilte mbi ujė. Njė i rritur do tė ishte i sigurt mbi kalė, por, nė moshėn e njomė tė Vėllait Bérės, rryma e mbulonte plotėsisht, pėrveē atėherė kur kali hidhej lart disa herė pėr frymėmarrje, duke nxjerrė mbi ujė kokėn e Klinit vetėm aq sa thithte pak ajėr.
Tani u drejtohem vetė fjalėve tė Vėllait Bérės:
Kur Bénėri mė nė fund e ngjiti bregun tjetėr, kuptova se jeta ime kishte qenė nė rrezik serioz dhe se kisha bėrė njė gjė tė tmerrshme nuk iu binda me dijeni babait tim. Mendova se mund tė shlyhesha vetėm duke i sjellė lopėt nė shtėpi nė rregull. Ndoshta atėherė im atė do tė mė falte. Por tashmė ishte muzg dhe nuk e dija me siguri se ku ndodhesha. Mė pushtoi dėshpėrimi. Isha i lagur dhe i ftohur, i humbur dhe i frikėsuar.
I zbrita Bénėrit plak, u ula pėrtokė pranė kėmbėve tė tij dhe fillova tė qaj. Mes dėnesave tė forta, u pėrpoqa tė them njė lutje, duke i pėrsėritur pa pushim Atit tim nė Qiell fjalėt: Mė vjen keq. Falmė! Mė vjen keq. Falmė!
U luta gjatė. Kur sė fundi ngrita sytė, pashė pėrmes lotėve njė person tė veshur me tė bardha, qė ecte drejt meje. Nė errėsirė, mendova se me siguri duhej tė ishte njė engjėll i dėrguar nė pėrgjigje tė lutjeve tė mia. Nuk lėviza, as bėra zė, ndėrkohė qė personi afrohej, aq i pushtuar isha nga ajo qė pashė. Me tė vėrtetė do tė dėrgonte Zoti njė engjėll tek unė, qė kisha qenė aq i pabindur?
Atėherė njė zė i njohur tha: Bir, unė po tė kėrkoja. Nė errėsirė njoha zėrin e babait tim dhe vrapova drejt krahėve tė tij tė hapura. Ai mė shtrėngoi, pastaj tha me tė butė: U bėra merak. Gėzohem qė tė gjeta.
Provova ti them sa keq mė vinte, por vetėm fjalė tė palidhura mė dolėn nga buzėt qė dridheshin Faleminderit errėsira frikė lumi vetėm. Mė vonė atė natė mėsova se, kur nuk qeshė kthyer nga kullota, im atė kishte dalė tė mė kėrkonte.
Kur as unė dhe as lopėt nuk gjendeshim, ai e kuptoi qė kisha kapėrcyer lumin dhe isha nė rrezik. Ngaqė ishte errėsirė dhe koha nuk priste, zhveshi rrobat e tij pėrveē veshjeve tė brendshme tė gjata e tė bardha, i lidhi kėpucėt rreth qafės dhe notoi nėpėr lumin e pabesė pėr tė shpėtuar njė bir plangprishės.
Fort tė dashur vėllezėr dhe motra tė mia, unė dėshmoj pėr engjėjt, ata tė llojit qiellor dhe ata tė vdekshėm. Me kėtė gjė po dėshmoj se Perėndia kurrė nuk na lė tė vetėm, kurrė nuk na lė tė pandihmė nė sfidat qė hasim. [As nuk do tė na lėrė] pėrderisa tė zgjasė koha ose derisa tė qėndrojė toka, ose pėrderisa tė ketė njė [burrė, grua ose fėmijė] mbi faqen e dheut qė tė shpėtohet.
Me raste, qofshin ato globale ose personale, ne mund tė ndihemi sikur jemi tė largėt nga Perėndia, tė lėnė jashtė qiellit, tė humbur, tė vetmuar nė vende tė errėta e tė zymta. Mjaft shpesh ai ankth mund tė jetė rezultat i diēkaje qė kemi bėrė, por edhe atėherė Ati i ne tė gjithėve po vigjilon dhe po jep ndihmė. Dhe gjithmonė gjenden ata engjėj qė vijnė e shkojnė kudo rreth nesh, tė shikuar e tė pashikuar, tė njohur e tė panjohur, tė vdekshėm dhe tė pavdekshėm.
E besofshim ne tė gjithė mė lehtė dhe paēim mė shumė mirėnjohje pėr premtimin e Zotit sikurse pėrmbahet nė njė prej shkrimeve tė shenjta tė parapėlqyera tė Presidentit Monson: Unė do tė shkoj pėrpara fytyrės suaj. Unė do tė jem nė tė djathtėn e nė tė majtėn tuaj, Shpirti im do tė jetė nė [zemrėn tuaj] e engjėjt e mi pėrreth jush, pėr tju ngritur lart.
Nė procesin e lutjes pėr kushtim vėmendjeje nga ata engjėj, bėfshim tė gjithė ne pėrpjekje qė tė jemi vetė pak mė shumė engjėllorė me njė fjalė dashamirėse, me krah pėr mbėshtetje, me njė shpallje tė besimit dhe me besėlidhjen me tė cilėn [kemi] lidhur besė. Ndoshta atėherė mund tė jemi ne tė dėrguarit e Perėndisė kur dikush, ndoshta njė fėmijė i Fillores, po thėrret: Errėsira frikė lumi vetėm. Pikėrisht pėr kėtė, lutem nė emrin e shenjtė tė Jezu Krishtit, amen.
Xhefri R. Holland
Perėndia kurrė nuk na lė tė vetėm, kurrė nuk na lė tė pandihmė nė sfidat qė hasim.
Kur Adami dhe Eva hynė vullnetarisht nė jetėn e vdekshme, e dinin se kjo botė telestiale do tė pėrmbante ferra e gjemba dhe lloj-lloj shqetėsimesh. Ndoshta kuptuan qė gjėja mė sfiduese, sidoqoftė, nuk ishte vuajtja dhe rreziku qė ata do tė pėsonin, por fakti se do tė ishin nė largėsi nga Perėndia, tė ndarė nga Ai me tė cilin kishin ecur e kishin folur, i cili u kishte dhėnė kėshilla ballė pėr ballė.
Pas kėsaj zgjedhjeje tė vetėdijshme ata, siē thotė shkrimi mbi krijimin, nuk e panė atė; sepse ata ishin larguar nga prania e tij. Ndėr gjithēka tjetėr qė duhet ti ketė shqetėsuar ata, me siguri qė kjo duhet ti ketė bėrė merak mė shumė.
Por Perėndia i dinte sfidat qė duhet tė pėrballonin dhe patjetėr Ai e dinte sa tė vetmuar e tė shqetėsuar do tė ndiheshin hera-herės. Prandaj Ai vigjilonte vazhdimisht mbi familjen e Tij tė vdekshme, i dėgjonte gjithnjė lutjet e tyre dhe dėrgonte profetė (e mė vonė apostuj) qė ti mėsonte, ti kėshillonte dhe ti udhėhiqte ata.
Por nė kohė kėrkesash tė veēanta, Ai dėrgonte engjėj, korrierė hyjnorė, pėr tė bekuar fėmijėt e Tij, pėr ti siguruar qė qielli ishte pėrherė mjaft afėr dhe qė ndihma e Tij ishte gjithnjė shumė pranė. Nė tė vėrtetė, shpejt pasi Adami dhe Eva u gjendėn nė botėn e vetmuar e tė zymtė, atyre iu shfaq njė engjėll, i cili u mėsoi kuptimin e sakrificės sė tyre dhe rolin shlyes tė Shėlbuesit tė premtuar qė do tė vinte.
Kur koha e ardhjes sė kėtij Shpėtimtari ishte pranė, njė engjėll u dėrgua tė njoftonte Marien se do tė ishte ajo nėna e Birit tė Perėndisė.Mė pas, njė shumicė engjėjsh u caktua tė kėndonin atė natė qė lindi foshnja Jezus.
Shpejt pas kėsaj njė engjėll do ta njoftonte Jozefin se foshnja e porsalindur ishte nė rrezik dhe qė kjo familje e vogėl duhet tė ikte nė Egjipt pėr siguri.5 Kur ishte e sigurt pėr tu kthyer, njė engjėll ia pėrcolli atė informatė familjes dhe ata tė tre u kthyen nė vendin e trashėgimisė sė tyre.
Qė nga fillimi e pėrmes periudhave ungjillore tė mėvonshme, Perėndia ka pėrdorur engjėjt si pėrfaqėsues tė Tij nė pėrcjelljen e dashurisė e tė merakut pėr fėmijėt e Tij. Koha nė kėtė vend nuk lejon as njė shqyrtim pėrciptas tė shkrimeve tė shenjta ose tė historisė sonė tė ditėve tė mėvonshme, tė cilat janė plot me pėrshkrime pėr engjėjt nė shėrbesė tė njerėzve nė tokė, por, ajo ėshtė doktrinė e ēmuar dhe histori e pasur, nė tė vėrtetė.
Zakonisht qenie tė tilla nuk shihen. Nganjėherė shihen. Por, tė shikuar ose jo, ata janė pėrherė pranė. Nganjėherė detyrat e tyre janė shumė tė mėdha dhe kanė rėndėsi pėr mbarė botėn. Ndonjėherė mesazhet janė mė personale. Herė-herė pikėsynimi engjėllor ėshtė pėr tė paralajmėruar. Por mė sė shpeshti ėshtė pėr tė ngushėlluar, pėr tė siguruar njė formė pėrkujdesjeje zemėrgjerė, udhėheqje nė kohė tė vėshtira.
Nė ėndrrėn e Lehit, kur ai gjendej nė njė vend tė frikshėm, njė vend tė shkretė, tė errėt dhe tė zymtė, siē e pėrshkruante, e takoi njė engjėll, njė njeri veshur me njė rrobė tė bardhė; ai mė foli, tha Lehi, dhe mė urdhėroi qė ta ndiqja. Lehi e ndoqi atė drejt sigurisė dhe pėrfundimisht drejt shtegut tė shpėtimit.
Gjatė rrjedhės sė jetės tė gjithė ne kalojmė kohė nė vende tė errėta dhe tė zymta, vende tė shkreta, rrethana trishtimi ose frike apo shkurajimi. Ditėt tona tė sotme janė tė mbushura me ankth global mbi krizat financiare, problemet e energjisė, sulmet terroriste dhe fatkeqėsitė natyrore.
Kėto kthehen nė shqetėsime individuale dhe familjare jo vetėm pėr shtėpitė ku do tė jetohet dhe ushqimin e mundshėm qė do tė hahet, por edhe pėr sigurinė dhe mirėqenien pėrfundimtare tė fėmijėve tanė dhe pėr profecitė e ditėve tė mėvonshme mbi planetin tonė. Mė serioze se kėto dhe nganjėherė tė lidhura me to janė ēėshtjet e kalbėzimit etiko-moral dhe shpirtėror qė shihet nė komunitete tė mėdha e tė vogla, brenda vendit dhe kudo.
Por unė dėshmoj qė engjėjt ende dėrgohen pėr tė na ndihmuar, madje siē u dėrguan nė ndihmė tė Adamit dhe Evės, nė ndihmė tė profetėve dhe, nė tė vėrtetė, nė ndihmė tė Vetė Shpėtimtarit tė botės.
Mateu shėnon nė ungjillin e tij qė, pasi Satani e kishte tunduar Krishtin nė shkretėtirė, u afruan engjėjt dhe i shėrbenin. Madje Biri i Perėndisė, Vetė Perėndi, pati nevojė pėr ngushėllim qiellor gjatė qėndrimit tė tij tė pėrkohshėm nė jetė tė vdekshme. Dhe kėshtu shėrbesa tė tilla do tė jenė pėr tė drejtėt deri nė fund tė kohės. Sikurse i tha Mormoni birit tė tij Moroni, i cili njė ditė do tė ishte njė engjėll:
A mos ka pushuar dita e mrekullive?
Ose a kanė pushuar engjėjt sė shfaquri fėmijėve tė njerėzve? Apo mos e ka mbajtur ai fuqinė e Frymės sė Shenjtė nga ata? Apo mos do tua mbajė pėrderisa tė zgjasė koha ose derisa tė qėndrojė toka, ose pėrderisa tė ketė njė njeri mbi faqen e dheut qė tė shpėtohet?
Vini re, unė ju them juve, Jo; pasi ėshtė nėpėrmjet besimit qė engjėjt u shfaqen dhe u shėrbejnė njerėzve.
Pasi vini re, ata i janė nėnshtruar [Krishtit], qė tė shėrbejnė sipas fjalės sė urdhrit tė tij, duke iu shfaqur atyre qė kanė besim tė fortė dhe mendje tė vendosur nė ēdo formė drejtėsie.
I kėrkoj cilitdo qė arrin tė ma dėgjojė zėrin, tė marrė zemėr, tė mbushet me besim dhe tė rikujtojė qė Zoti ka thėnė se Ai do ti [luftojė betejat tona,] betejat e fėmijėve [tanė], dhe [betejat e] fėmijėve tė fėmijėve [tanė]. Dhe ēfarė tė bėjmė pėr ta merituar njė mbrojtje tė tillė?
Ne duhet [tė kėrkojmė] me zell, [tė lutemi] gjithmonė e [tė jemi] besimtarė. [Atėherė] gjithė gjėrat do tė punojnė sė bashku pėr tė mirėn [tonė], nė qoftė se [ecim] drejt dhe [kujtojmė] besėlidhjen me tė cilėn [kemi] lidhur besė . Ditėt e mėvonshme nuk janė njė kohė pėr frikė dhe dridhje. Ato janė kohė qė tė jemi besimplotė dhe ti kujtojmė besėlidhjet tona.
Kam folur kėtu pėr ndihmėn qiellore, pėr engjėjt e dėrguar pėr tė na bekuar nė kohė nevojash. Por, kur flasim pėr ata qė janė mjet nė duart e Perėndisė, na sillet nė kujtesė se jo tė gjithė engjėjt janė nga ana tjetėr e velit. Me disa prej tyre ne ecim dhe flasim kėtu, tani, ēdo ditė.
Disa prej tyre banojnė nė lagjet tona. Disa prej tyre na lindėn neve dhe, nė rastin tim, njė prej tyre pranoi tė martohet me mua. Nė tė vėrtetė, qielli kurrė nuk duket mė pranė, sesa kur shohim dashurinė e Perėndisė qė shfaqet tek dashamirėsia dhe pėrkushtimi i njerėzve aq tė mirė e aq tė pastėr, sa fjala engjėllorė ėshtė e vetmja qė tė vjen nė mendje.
Plaku Xhejms Dan, nga kjo foltore, vetėm pak ēaste mė parė, e pėrdori atė fjalė nė lutjen e tij tė hapjes pėr tė cilėsuar kėtė kor tė Fillores dhe pse tė mos e cilėsonte? Me shpirtin, fytyrat dhe zėrat e atyre fėmijėve nė mendjen tonė dhe para syve tanė, mė lejoni tju tregoj njė histori nga miku dhe kolegu im i UBJ, i ndjeri Klin D. Bérės. E bėj kėtė me leje tė bashkėshortes sė tij, Merilinit, dhe tė familjes sė tyre.
Duke treguar pėr fėmijėrinė e tij nė njė fermė tė madhe tė Ajdahos, Vėllai Bérės foli pėr detyrėn e tij tė pėrnatshme pėr tė mbledhur lopėt nė kohėn e mjeljes. Meqė lopėt kullotnin nė njė fushė qė kufizohej nga lumi Teton, herė-herės i pabesė, rregulli strikt i familjes Bérės ishte qė gjatė stinės sė pėrmbytjeve pranverore fėmijėt asnjėherė sduhet ta kėrkonin ndonjė lopė qė guxonte tė kapėrcente lumin. Ata gjithmonė duhej tė ktheheshin nė shtėpi dhe tė kėrkonin ndihmėn e tė rriturve.
Njė tė shtunė, vetėm pak mbas ditėlindjes sė tij tė shtatė, prindėrit e Vėllait Bérės i premtuan familjes njė mbrėmje nė kinema, nėse punėt e pėrditshme pėrfundonin nė kohė. Por, kur Klini i vogėl arriti te kullota, lopėt qė po kėrkonte kishin kaluar matanė lumit, megjithėse ai ishte nė fazėn e vėrshimit tė madh. Duke e ditur se kjo rrezikonte mbrėmjen e rrallė nė kinema, ai vendosi ti kėrkonte vetė lopėt, megjithėse ishte paralajmėruar shpesh tė mos vepronte kurrė ashtu.
Ndėrsa shtatėvjeēari nxiste kalin e tij tė vjetėr, Bénėrin, thellė nė rrymėn e ftohtė e tė shpejtė, koka e kalit mezi dilte mbi ujė. Njė i rritur do tė ishte i sigurt mbi kalė, por, nė moshėn e njomė tė Vėllait Bérės, rryma e mbulonte plotėsisht, pėrveē atėherė kur kali hidhej lart disa herė pėr frymėmarrje, duke nxjerrė mbi ujė kokėn e Klinit vetėm aq sa thithte pak ajėr.
Tani u drejtohem vetė fjalėve tė Vėllait Bérės:
Kur Bénėri mė nė fund e ngjiti bregun tjetėr, kuptova se jeta ime kishte qenė nė rrezik serioz dhe se kisha bėrė njė gjė tė tmerrshme nuk iu binda me dijeni babait tim. Mendova se mund tė shlyhesha vetėm duke i sjellė lopėt nė shtėpi nė rregull. Ndoshta atėherė im atė do tė mė falte. Por tashmė ishte muzg dhe nuk e dija me siguri se ku ndodhesha. Mė pushtoi dėshpėrimi. Isha i lagur dhe i ftohur, i humbur dhe i frikėsuar.
I zbrita Bénėrit plak, u ula pėrtokė pranė kėmbėve tė tij dhe fillova tė qaj. Mes dėnesave tė forta, u pėrpoqa tė them njė lutje, duke i pėrsėritur pa pushim Atit tim nė Qiell fjalėt: Mė vjen keq. Falmė! Mė vjen keq. Falmė!
U luta gjatė. Kur sė fundi ngrita sytė, pashė pėrmes lotėve njė person tė veshur me tė bardha, qė ecte drejt meje. Nė errėsirė, mendova se me siguri duhej tė ishte njė engjėll i dėrguar nė pėrgjigje tė lutjeve tė mia. Nuk lėviza, as bėra zė, ndėrkohė qė personi afrohej, aq i pushtuar isha nga ajo qė pashė. Me tė vėrtetė do tė dėrgonte Zoti njė engjėll tek unė, qė kisha qenė aq i pabindur?
Atėherė njė zė i njohur tha: Bir, unė po tė kėrkoja. Nė errėsirė njoha zėrin e babait tim dhe vrapova drejt krahėve tė tij tė hapura. Ai mė shtrėngoi, pastaj tha me tė butė: U bėra merak. Gėzohem qė tė gjeta.
Provova ti them sa keq mė vinte, por vetėm fjalė tė palidhura mė dolėn nga buzėt qė dridheshin Faleminderit errėsira frikė lumi vetėm. Mė vonė atė natė mėsova se, kur nuk qeshė kthyer nga kullota, im atė kishte dalė tė mė kėrkonte.
Kur as unė dhe as lopėt nuk gjendeshim, ai e kuptoi qė kisha kapėrcyer lumin dhe isha nė rrezik. Ngaqė ishte errėsirė dhe koha nuk priste, zhveshi rrobat e tij pėrveē veshjeve tė brendshme tė gjata e tė bardha, i lidhi kėpucėt rreth qafės dhe notoi nėpėr lumin e pabesė pėr tė shpėtuar njė bir plangprishės.
Fort tė dashur vėllezėr dhe motra tė mia, unė dėshmoj pėr engjėjt, ata tė llojit qiellor dhe ata tė vdekshėm. Me kėtė gjė po dėshmoj se Perėndia kurrė nuk na lė tė vetėm, kurrė nuk na lė tė pandihmė nė sfidat qė hasim. [As nuk do tė na lėrė] pėrderisa tė zgjasė koha ose derisa tė qėndrojė toka, ose pėrderisa tė ketė njė [burrė, grua ose fėmijė] mbi faqen e dheut qė tė shpėtohet.
Me raste, qofshin ato globale ose personale, ne mund tė ndihemi sikur jemi tė largėt nga Perėndia, tė lėnė jashtė qiellit, tė humbur, tė vetmuar nė vende tė errėta e tė zymta. Mjaft shpesh ai ankth mund tė jetė rezultat i diēkaje qė kemi bėrė, por edhe atėherė Ati i ne tė gjithėve po vigjilon dhe po jep ndihmė. Dhe gjithmonė gjenden ata engjėj qė vijnė e shkojnė kudo rreth nesh, tė shikuar e tė pashikuar, tė njohur e tė panjohur, tė vdekshėm dhe tė pavdekshėm.
E besofshim ne tė gjithė mė lehtė dhe paēim mė shumė mirėnjohje pėr premtimin e Zotit sikurse pėrmbahet nė njė prej shkrimeve tė shenjta tė parapėlqyera tė Presidentit Monson: Unė do tė shkoj pėrpara fytyrės suaj. Unė do tė jem nė tė djathtėn e nė tė majtėn tuaj, Shpirti im do tė jetė nė [zemrėn tuaj] e engjėjt e mi pėrreth jush, pėr tju ngritur lart.
Nė procesin e lutjes pėr kushtim vėmendjeje nga ata engjėj, bėfshim tė gjithė ne pėrpjekje qė tė jemi vetė pak mė shumė engjėllorė me njė fjalė dashamirėse, me krah pėr mbėshtetje, me njė shpallje tė besimit dhe me besėlidhjen me tė cilėn [kemi] lidhur besė. Ndoshta atėherė mund tė jemi ne tė dėrguarit e Perėndisė kur dikush, ndoshta njė fėmijė i Fillores, po thėrret: Errėsira frikė lumi vetėm. Pikėrisht pėr kėtė, lutem nė emrin e shenjtė tė Jezu Krishtit, amen.
Xhefri R. Holland
Explorer- Shkrime: 1086
Re: Engjėjt
Besimi nė engjėj - pikėpamje islame
Domethėnia e besimit nė engjėjt
Tema nė tė cilėn po pėrqendrohemi tash ėshtė besimi nė engjėjt, qė ėshtė njė nga shtyllat e imanit. Ajo nė ēfarė detyron besimin nė engjėjt, ėshtė: tė besosh nė ekzistencėn e tyre dhe nė detyrat e tyre, tė cilat i kryejnė ata nė univers.
Kėshtu, engjėjt janė njė nga krijesat e Allahut, tė cilat Ai i ka krijuar pėr qėllimin e
adhurimit tė Tij dhe pėr tė zbatuar urdhrat nė univers. Allahu dėrgon engjėjt e vet me
qėllim qė t'i zbatojnė urdhrat e Tij. Pra, ata janė nga bota e padukshme. Ne s'i shohim
ata, megjithėkėtė besojmė nė ta me njė bindje tė fortė, nė tė cilėn dyshimi s'mund tė
depėrtojė. Kjo meqė Allahu na ka informuar rreth tyre, dhe njėlloj i dėrguari i Tij
[salallahu alejhi ue slam] na ka informuar rreth tyre nė mėnyrėn e cila na bėnė tė
besojmė nė ta.
Prej ēfarė qenė krijuar engjėjt
Engjėjt qenė krijuar nga drita, siē ėshtė transmetuar nė njė hadith, qė Allahu ka krijuar
engjėjt nga drita dhe Ai ka krijuar djajtė nga zjarri, si dhe ka krijuar njerėzit nga dheu.
Pra, engjėjt qenė krijuar nga drita.
Cilėsitė e engjėjve
Sė pari: Ata janė ushtritė mė madhėshtore tė Allahut. Allahu thotė:"Allahut i pėrkasin
ushtritė e qiejve dhe tokės".[el-Fet'h, 4] Dhe, ndėrsa flet pėr kujdestarėt e Zjarrit tė
xhehenemit, Ai pėrmend:"Atė e ruajnė nėntėmbėdhjetė [engjėj]" [el-Muddethir, 30].
Dhe thotė:"Pėr ta ruajtur xhehenemin s'kemi vendosur tjetėr veēse engjėj, dhe s'e
kemi bėrė numrin e tyre pėr tjetėr veēse pėr t'i sprovuar mosbesimtarėt".[el-
Muddethir, 31]
Pra, kjo do tė thotė qė janė nėntėmbėdhjetė engjėj qė ruajnė xhehenemin. Ata pėrkujdesen pėr tė, e ruajnė, e ndezin, dhe u janė lėnė nė dorėzim ēėshtjet e tij. Kur njė nga mosbesimtarėt dėgjoi pėr numrin e engjėjve qė ruajnė xhehenemin, tha, duke u tallur me numrin e tyre:"Unė do t'ju mjaftojė kundra tyre", qė do tė thotė se nėse ai hyn nė xhehenem, do t'i luftojė ata, do t'i mbizotėrojė dhe do tė dalė nga xhehenemi. Ai e tha kėtė me qėllim pėr tė pėrqeshur dhe qesėndisur, por Allahu i pėrgėnjeshtroi ata duke thėnė:"Pėr ta ruajtur xhehenemin s'kemi vendosur tjetėr veēse engjėj" [el-Muddethir, 31]. Kjo do tė thotė qė ata s'do tė jenė njerėz.
Nėse ky person pohon qė ėshtė i fortė dhe ėshtė i aftė tė luftojė kundra njė numri
njerėzish, ai do tė s'do tė jetė nė gjendje tė luftojė madje edhe kundra njė engjėlli tė
vetėm. Allahu thotė:"Pėr ta ruajtur xhehenemin s'kemi vendosur tjetėr veēse engjėj"
[el-Muddethir, 31]. Kjo do tė thotė: s'i kemi bėrė ata njerėz apo xhinė.
"Dhe s'e kemi bėrė numrin e tyre pėr tjetėr veēse pėr t'i sprovuar mosbesimtarėt, me
qėllim qė njerėzit e Librit tė binden dhe besimtarėve t'u shtohet imani, dhe nė
mėnyrė qė tė mos ketė mė dyshime pėr njerėzit e Librit dhe besimtarėt, si dhe qė ata,
tė cilėt kanė nė zemrat e veta sėmundje [tė hipokrizisė] dhe besimtarėt, tė
thonė:'Ēfarė deshi Allahu me kėtė shembull'".[el-Meddethir, 31]
Kėshtu ata gėnjejnė dhe mundohen ta nėnvleftėsojnė numrin e tyre. Si mund t'i bėhet pėrkujdesje nga vetėm nėntėmbėdhjetė kėtij xhehenemi tė stėrmadh, i cii pėrmban gjithė kėto krijesa? Allahu thotė:"Dhe s'e kemi bėrė numrin e tyre pėr tjetėr veēse pėr t'i sprovuar mosbesimtarėt".[el-Muddethir, 31]
Pra, askush nuk e njeh madhėshtinė e engjėjve dhe askush nuk di ēfarė ka Allahu nga
ushtritė nė qiej dhe tokė, pėrveē Allahut. As kėta mosbesimtarė, as ndokush tjetėr.
E dyta: Kėta engjėj kanė njė ndėrtim fizik madhėshtor, siē e pėrmend Allahu kėtė nė
thėnien e vet:"I gjithė lavdėrimi i takon Allahut, Shpikėsit tė qiejve dhe tokės, i cili
bėri tė dėrguarit engjėj me krahė - me nga dy, tre dhe katėr".[Fatir, 1]
Kjo do tė thotė qė ka disa engjėj qė kanė nga dy krahė, disa qė kanė nga tre dhe disa nga katėr.
Dhe, ka disa engjėj qė kanė mė shumė krahė se kaq, ngase pejgamberi [salallahu
alejhi ue selam] e ka parė Xhibrilin dhe ai kishte 600 krahė, ku secili krah bllokonte
fushėpamjen.
Ky ėshtė vetėm njė nga shumė engjėjt qė ekziston. Allahu e pėrshkruan atė
si tė fuqishėm, siē thotė:"Ai [Muhamedi] ka qenė mėsuar [me kėtė Kur'an] nga ai qė
ėshtė i fuqishėm" [en-Nexhm, 5]. Ai kėtu po i referohet Xhibrilit. "I pastėr nga ēdo e
metė. Pastaj u ngrit [dhe u fiksua]" [en-Nexhm, 6]. Kjo do tė thotė qė ai posedon fuqi
dhe njė dukje tė bukur.
Sė treti: Engjėjt kanė njė fuqi tė madhe me lejen e Allahut. Ajo ēfarė tregon fuqinė e
madhe tė tyre ėshtė qė, nėse Allahu e urdhėron vetėm njėrin nga ata, ai vėrtet ėshtė i aftė ta lėshojė njė britmė tė tmerrshme nė botėn, kėshtu duke shkatėrruar gjithė krijimin, siē ka ndodhur me popullin e Themudit, tė cilėt qenė ndalur nga njė britmė e fortė. Xhibrili ka lėshuar njė britmė tepėr tė fuqishme mbi ta - "Vėrtet, Ne dėrguam kundra tyre njė sajha [britmė jashtėzakonisht tė madhe] tė vetme, dhe ata u bėnė si kashtė skerme".[el-Kamer, 31]
Kėshtu, zemrat e tyre pushuan sė rrahuri brenda trupave tė tyre dhe si pasojė ata vdiqėn dhe u bėnė si kashtė. Ka qenė ndėr zakonet e Arabėve qė, kur tė vendoseshin nė ndonjė vend, ata do tė mblidhnin shkopinj [drurė] dhe do tė bėnin skermė [gardh] pėr t'i rrethuar delet dhe bagėtitė e veta. Kėto skerma pėrfundimisht do tė thaheshin dhe tė bėheshin kashtė. Kėshtu qė pavarėsisht fuqisė sė Themudit, ata u bėnė sikur kashtė, si pasojė e njė britme tė vetme nga njėri ndėr engjėjt.
Allahu po ashtu ka urdhėruar Xhibrilin tė ngrejė qytetet e popullit tė Lutit, dhe ato qenė shtatė qytete, nė tė cilat mund tė gjendeshin njerėz, ndėrtesa, mall dhe kafshė. Ai i mbarti nė njėrėn anė tė krahut tė vet dhe i ngriti kėto qytete derisa engjėjt [e tjerė] dėgjuan lehjen e qenve dhe gugatjen e gjelave. Pastaj i pėrmbysi dhe Allahu bėri qė toka t'i gllabėrojė.
Ky ėshtė njė shembull i fuqisė sė madhe tė engjėjve.
Po ashtu ėshtė engjėlli Israfil, engjėll tė cilit i ėshtė lėnė nė dorėzim fryrja nė Trombė
[Sur]. Ēfarė mendohet me Trombė ėshtė njė bri qė do tė mbledhė gjithė shpirtrat e
njerėzve, nga i pari e deri tė i fundit. Pastaj Israfili do tė fryjė njė herė nė Trombė dhe
shpirtrat do tė fluturojnė pėrreth pėr shkak tė kėsaj fryrje tė bririt, duke u kthyer pastaj
prapė nė trupat e vet. Kjo njihet si Fryrja e Ringjalljes [Nafkhat-ul-Ba'ath].
Pėrpara kėsaj, ai do t'i bie Fryrjes sė Shkatėrrimit [Nafkhat-us-Sa'ak], kėshtu qė ēdonjėri nė qiej dhe tokė do tė vdesė, pėrveē atij qė do Allahu. Allahu thotė:"Dhe Trombit [Surit] do t'i fryhet dhe tė gjithė qė janė nė qiej dhe tokė do tė zalisen, pėrveē atij qė do Allahu" [ez-Zumer, 68]. Zalisje do tė thotė vdekje. Pastaj ai do t'i fryjė Trombit prapė, fryrje e cila njihet si Fryrja e Ringjalljes - "Vė re! Ata do tė qėndrojnė duke shikuar". [ez-Zumer, 68]
Kjo ėshtė me vetėm njė engjėll tė Allahut dhe kjo ėshtė vetėm njė nga detyrat e tij, tė
cilėn Allahu e ka urdhėruar ta zbatojė. Ndaj, engjėjt janė nga krijesat madhėshtore tė
Allahut. Ai i ka krijuar ata qė ta dhurojnė Atė dhe t'i zbatojnė urdhrat e Tij. Allahu
thotė:"Ata janė robėr tė ndershėm tė Tij. Ata nuk flasin derisa tė flasė Ai dhe veprojnė
sipas urdhrave tė Tij. Ai e di ēfarė ka pėrpara tyre dhe pas tyre, dhe ata s'mund tė
ndėrmjetėsojnė, pėrveē pėr atė me tė cilin Ai ėshtė i kėnaqur. Ata qėndrojnė me frikė-
respekt ndaj Tij".[el-Enbija, 26-28]
Ky ėshtė njė pėrshkrim i engjėjve.
Engjėjt kanė detyra. Secili prej tyre ka njė detyrė qė i ėshtė lėnė nė dorėzim, dhe ai nuk e vonon zbatimin e saj. Ai e kryen atė duke vepruar sipas urdhrit tė Allahut dhe nuk e
kundėrshton atė. Allahu thotė:
"[Xhehenemi] Mbi tė cilėn janė engjėjt e vrazhdė e tė ashpėr, tė cilėt nuk kundėrshtojnė urdhrat qė pranojnė nga Allahu, por bėjnė ēfarė urdhėrohen".[et-Tahrim, 6]
Domethėnia e besimit nė engjėjt
Tema nė tė cilėn po pėrqendrohemi tash ėshtė besimi nė engjėjt, qė ėshtė njė nga shtyllat e imanit. Ajo nė ēfarė detyron besimin nė engjėjt, ėshtė: tė besosh nė ekzistencėn e tyre dhe nė detyrat e tyre, tė cilat i kryejnė ata nė univers.
Kėshtu, engjėjt janė njė nga krijesat e Allahut, tė cilat Ai i ka krijuar pėr qėllimin e
adhurimit tė Tij dhe pėr tė zbatuar urdhrat nė univers. Allahu dėrgon engjėjt e vet me
qėllim qė t'i zbatojnė urdhrat e Tij. Pra, ata janė nga bota e padukshme. Ne s'i shohim
ata, megjithėkėtė besojmė nė ta me njė bindje tė fortė, nė tė cilėn dyshimi s'mund tė
depėrtojė. Kjo meqė Allahu na ka informuar rreth tyre, dhe njėlloj i dėrguari i Tij
[salallahu alejhi ue slam] na ka informuar rreth tyre nė mėnyrėn e cila na bėnė tė
besojmė nė ta.
Prej ēfarė qenė krijuar engjėjt
Engjėjt qenė krijuar nga drita, siē ėshtė transmetuar nė njė hadith, qė Allahu ka krijuar
engjėjt nga drita dhe Ai ka krijuar djajtė nga zjarri, si dhe ka krijuar njerėzit nga dheu.
Pra, engjėjt qenė krijuar nga drita.
Cilėsitė e engjėjve
Sė pari: Ata janė ushtritė mė madhėshtore tė Allahut. Allahu thotė:"Allahut i pėrkasin
ushtritė e qiejve dhe tokės".[el-Fet'h, 4] Dhe, ndėrsa flet pėr kujdestarėt e Zjarrit tė
xhehenemit, Ai pėrmend:"Atė e ruajnė nėntėmbėdhjetė [engjėj]" [el-Muddethir, 30].
Dhe thotė:"Pėr ta ruajtur xhehenemin s'kemi vendosur tjetėr veēse engjėj, dhe s'e
kemi bėrė numrin e tyre pėr tjetėr veēse pėr t'i sprovuar mosbesimtarėt".[el-
Muddethir, 31]
Pra, kjo do tė thotė qė janė nėntėmbėdhjetė engjėj qė ruajnė xhehenemin. Ata pėrkujdesen pėr tė, e ruajnė, e ndezin, dhe u janė lėnė nė dorėzim ēėshtjet e tij. Kur njė nga mosbesimtarėt dėgjoi pėr numrin e engjėjve qė ruajnė xhehenemin, tha, duke u tallur me numrin e tyre:"Unė do t'ju mjaftojė kundra tyre", qė do tė thotė se nėse ai hyn nė xhehenem, do t'i luftojė ata, do t'i mbizotėrojė dhe do tė dalė nga xhehenemi. Ai e tha kėtė me qėllim pėr tė pėrqeshur dhe qesėndisur, por Allahu i pėrgėnjeshtroi ata duke thėnė:"Pėr ta ruajtur xhehenemin s'kemi vendosur tjetėr veēse engjėj" [el-Muddethir, 31]. Kjo do tė thotė qė ata s'do tė jenė njerėz.
Nėse ky person pohon qė ėshtė i fortė dhe ėshtė i aftė tė luftojė kundra njė numri
njerėzish, ai do tė s'do tė jetė nė gjendje tė luftojė madje edhe kundra njė engjėlli tė
vetėm. Allahu thotė:"Pėr ta ruajtur xhehenemin s'kemi vendosur tjetėr veēse engjėj"
[el-Muddethir, 31]. Kjo do tė thotė: s'i kemi bėrė ata njerėz apo xhinė.
"Dhe s'e kemi bėrė numrin e tyre pėr tjetėr veēse pėr t'i sprovuar mosbesimtarėt, me
qėllim qė njerėzit e Librit tė binden dhe besimtarėve t'u shtohet imani, dhe nė
mėnyrė qė tė mos ketė mė dyshime pėr njerėzit e Librit dhe besimtarėt, si dhe qė ata,
tė cilėt kanė nė zemrat e veta sėmundje [tė hipokrizisė] dhe besimtarėt, tė
thonė:'Ēfarė deshi Allahu me kėtė shembull'".[el-Meddethir, 31]
Kėshtu ata gėnjejnė dhe mundohen ta nėnvleftėsojnė numrin e tyre. Si mund t'i bėhet pėrkujdesje nga vetėm nėntėmbėdhjetė kėtij xhehenemi tė stėrmadh, i cii pėrmban gjithė kėto krijesa? Allahu thotė:"Dhe s'e kemi bėrė numrin e tyre pėr tjetėr veēse pėr t'i sprovuar mosbesimtarėt".[el-Muddethir, 31]
Pra, askush nuk e njeh madhėshtinė e engjėjve dhe askush nuk di ēfarė ka Allahu nga
ushtritė nė qiej dhe tokė, pėrveē Allahut. As kėta mosbesimtarė, as ndokush tjetėr.
E dyta: Kėta engjėj kanė njė ndėrtim fizik madhėshtor, siē e pėrmend Allahu kėtė nė
thėnien e vet:"I gjithė lavdėrimi i takon Allahut, Shpikėsit tė qiejve dhe tokės, i cili
bėri tė dėrguarit engjėj me krahė - me nga dy, tre dhe katėr".[Fatir, 1]
Kjo do tė thotė qė ka disa engjėj qė kanė nga dy krahė, disa qė kanė nga tre dhe disa nga katėr.
Dhe, ka disa engjėj qė kanė mė shumė krahė se kaq, ngase pejgamberi [salallahu
alejhi ue selam] e ka parė Xhibrilin dhe ai kishte 600 krahė, ku secili krah bllokonte
fushėpamjen.
Ky ėshtė vetėm njė nga shumė engjėjt qė ekziston. Allahu e pėrshkruan atė
si tė fuqishėm, siē thotė:"Ai [Muhamedi] ka qenė mėsuar [me kėtė Kur'an] nga ai qė
ėshtė i fuqishėm" [en-Nexhm, 5]. Ai kėtu po i referohet Xhibrilit. "I pastėr nga ēdo e
metė. Pastaj u ngrit [dhe u fiksua]" [en-Nexhm, 6]. Kjo do tė thotė qė ai posedon fuqi
dhe njė dukje tė bukur.
Sė treti: Engjėjt kanė njė fuqi tė madhe me lejen e Allahut. Ajo ēfarė tregon fuqinė e
madhe tė tyre ėshtė qė, nėse Allahu e urdhėron vetėm njėrin nga ata, ai vėrtet ėshtė i aftė ta lėshojė njė britmė tė tmerrshme nė botėn, kėshtu duke shkatėrruar gjithė krijimin, siē ka ndodhur me popullin e Themudit, tė cilėt qenė ndalur nga njė britmė e fortė. Xhibrili ka lėshuar njė britmė tepėr tė fuqishme mbi ta - "Vėrtet, Ne dėrguam kundra tyre njė sajha [britmė jashtėzakonisht tė madhe] tė vetme, dhe ata u bėnė si kashtė skerme".[el-Kamer, 31]
Kėshtu, zemrat e tyre pushuan sė rrahuri brenda trupave tė tyre dhe si pasojė ata vdiqėn dhe u bėnė si kashtė. Ka qenė ndėr zakonet e Arabėve qė, kur tė vendoseshin nė ndonjė vend, ata do tė mblidhnin shkopinj [drurė] dhe do tė bėnin skermė [gardh] pėr t'i rrethuar delet dhe bagėtitė e veta. Kėto skerma pėrfundimisht do tė thaheshin dhe tė bėheshin kashtė. Kėshtu qė pavarėsisht fuqisė sė Themudit, ata u bėnė sikur kashtė, si pasojė e njė britme tė vetme nga njėri ndėr engjėjt.
Allahu po ashtu ka urdhėruar Xhibrilin tė ngrejė qytetet e popullit tė Lutit, dhe ato qenė shtatė qytete, nė tė cilat mund tė gjendeshin njerėz, ndėrtesa, mall dhe kafshė. Ai i mbarti nė njėrėn anė tė krahut tė vet dhe i ngriti kėto qytete derisa engjėjt [e tjerė] dėgjuan lehjen e qenve dhe gugatjen e gjelave. Pastaj i pėrmbysi dhe Allahu bėri qė toka t'i gllabėrojė.
Ky ėshtė njė shembull i fuqisė sė madhe tė engjėjve.
Po ashtu ėshtė engjėlli Israfil, engjėll tė cilit i ėshtė lėnė nė dorėzim fryrja nė Trombė
[Sur]. Ēfarė mendohet me Trombė ėshtė njė bri qė do tė mbledhė gjithė shpirtrat e
njerėzve, nga i pari e deri tė i fundit. Pastaj Israfili do tė fryjė njė herė nė Trombė dhe
shpirtrat do tė fluturojnė pėrreth pėr shkak tė kėsaj fryrje tė bririt, duke u kthyer pastaj
prapė nė trupat e vet. Kjo njihet si Fryrja e Ringjalljes [Nafkhat-ul-Ba'ath].
Pėrpara kėsaj, ai do t'i bie Fryrjes sė Shkatėrrimit [Nafkhat-us-Sa'ak], kėshtu qė ēdonjėri nė qiej dhe tokė do tė vdesė, pėrveē atij qė do Allahu. Allahu thotė:"Dhe Trombit [Surit] do t'i fryhet dhe tė gjithė qė janė nė qiej dhe tokė do tė zalisen, pėrveē atij qė do Allahu" [ez-Zumer, 68]. Zalisje do tė thotė vdekje. Pastaj ai do t'i fryjė Trombit prapė, fryrje e cila njihet si Fryrja e Ringjalljes - "Vė re! Ata do tė qėndrojnė duke shikuar". [ez-Zumer, 68]
Kjo ėshtė me vetėm njė engjėll tė Allahut dhe kjo ėshtė vetėm njė nga detyrat e tij, tė
cilėn Allahu e ka urdhėruar ta zbatojė. Ndaj, engjėjt janė nga krijesat madhėshtore tė
Allahut. Ai i ka krijuar ata qė ta dhurojnė Atė dhe t'i zbatojnė urdhrat e Tij. Allahu
thotė:"Ata janė robėr tė ndershėm tė Tij. Ata nuk flasin derisa tė flasė Ai dhe veprojnė
sipas urdhrave tė Tij. Ai e di ēfarė ka pėrpara tyre dhe pas tyre, dhe ata s'mund tė
ndėrmjetėsojnė, pėrveē pėr atė me tė cilin Ai ėshtė i kėnaqur. Ata qėndrojnė me frikė-
respekt ndaj Tij".[el-Enbija, 26-28]
Ky ėshtė njė pėrshkrim i engjėjve.
Engjėjt kanė detyra. Secili prej tyre ka njė detyrė qė i ėshtė lėnė nė dorėzim, dhe ai nuk e vonon zbatimin e saj. Ai e kryen atė duke vepruar sipas urdhrit tė Allahut dhe nuk e
kundėrshton atė. Allahu thotė:
"[Xhehenemi] Mbi tė cilėn janė engjėjt e vrazhdė e tė ashpėr, tė cilėt nuk kundėrshtojnė urdhrat qė pranojnė nga Allahu, por bėjnė ēfarė urdhėrohen".[et-Tahrim, 6]
Neo- Shkrime: 945
Re: Engjėjt
Disa nga detyrat e tyre
Sė pari: Ata qė janė pėrgjegjės pėr xhehenemin. Ata njihen si kujdestarė tė xhehenemit, qė do tė thotė: ata tė cilėve u ėshtė lėnė nė dorėzim xhehenemi dhe torturimi i banuesve tė tij.
Sė dyti: Midis tyre janė engjėjt tė cilėve u ėshtė lėnė nė dorėzim mbartja e Fronit tė
Allahut, siē thotė Ai: "Ata qė mbartin Fronin [e Allahut] dhe ata rreth tij e madhėrojnė me lavdėrime Zotin e vet dhe besojnė nė Tė. Dhe, ata kėrkojnė falje pėr ata qė besojnė [duke thėnė]:'Zoti ynė! Ti pėrfshin gjithēka me mėshirė dhe dije. Pra, fali ata qė pendohen'".[Gafir, 7]
"Ai ia zbret engjėjt me Rruh [shpirt/shpallje] nga urdhri i Tij kujt tė dojė nga robėrit
vet [duke thėnė]:'Paralajmėro njerėzimin qė s'ka perėndi tjetėr qė meriton tė
adhurohet pėrveē Meje, kėshtu qė binduni'".[en-Nahl, 2]
Fjala Rruh [shpirt] kėtu do tė thotė shpallje. Quhet Rruh ngaqė ėshtė shpallje qė u sjell
jetė zemrave, mu siē shiu i sjell jetė tokės. Nė kuptimin e njėjtė, ėshtė Rruh [shpirti] i
krijuar qė u sjell jetė trupave tė shtazėve.
Rruh po ashtu mund tė qėndrojė pėr Kur'anin, siē thotė Allahu: "Dhe kėshtu ta kemi shpallur [O Muhamed] njė Rruh [dmth Kur'anin] nga urdhri ynė".[esh-Shura, 52]
Fjala Rruh po ashtu pėrdoret pėr t'iu referuar Xhibrilit, i cili ėshtė mė i madhi, mė i
nderuari dhe mė virtuozi nga tė gjithė engjėjt. Ai ėshtė qė solli Kur'anin poshtė nga
Allahu tek Muhamedi, siē thotė Allahu: "Shpirti besnik [Xhibrili] e solli atė [dmth Kur'anin] poshtė - tek zemra jote [O Muhamed] me qėllim qė tė jesh ndėr paralajmėruesit nė njė Arabishte tė qartė".[esh-Shura, 193-195]
Kėshtu Xhibrili solli Kur'anin poshtė tek zemra e pejgamberit, salallahu alejhi ue selam,
dhe ai sipas radhės ia kumtoi atė kėtij umeti. Nė njė tjetėr ajet, Allahu thotė:
"Thuaj: shpirti i shenjtė [Xhibrili] e solli poshtė nga Zoti yt". [en-Nahl, 102]
Kjo i referohet engjėllit Xhibril. Ai ėshtė shpirti i shenjtė.
Cilėsitė e Xhibrilit
Allahu e ka pėrshkruar Xhibrilin me cilėsi madhėshtore, siē thotė Ai:"Vėrtet, bėj be nė planetėt qė tėrhiqen [zhduken gjatė ditės dhe shfaqen natėn]! Dhe pasha planetėt qė lėvizin shpejtė dhe fshihen! Dhe Pasha natėn kur largohet! Dhe pasha agun kur shkėlqen! Vėrtet, kjo ėshtė Fjala e prurė nga njė engjėll i nderuar, qė ka fuqi dhe gradė tė lartė tek Zoti i Fronit, dhe i cili dėgjohet [nga engjėjt] dhe ėshtė besnik atje [nė qiej]".[et-Tekuir, 15-21]
Cilėsia e parė e tij: Fuqia. Allahu thotė:"Qė ka fuqi dhe gradė tė lartė tek Zoti i
Fronit".[et-Tekuir, 20] "Zoti i Fronit" kėtu i referohet Allahut.
Cilėsia e dytė e tij: Pozita. Allahu thotė:"Qė ka fuqi dhe gradė tė lartė tek Zoti i
Fronit".[et-Tekuir, 20] Kjo do tė thotė qė ai ka njė pozitė tė lartė nė shikimin e Allahut, tė cilin nuk e ka mbėrri askush.
Cilėsia e tretė e tij: Dėgjueshmėria. Tė gjithė engjėjt i binden Xhibrilit me lejimin e
Allahut.
Cilėsia e katėrt e tij: Besnikėria. Kjo i referohet shpalljes, nė kuptimin qė ai nuk shton apo heq nga ajo, por e bart atė pikėrisht siē ia ka shpall Allahu.
Tė shikuarit e Muhamedit Xhibrilin
Allahu thotė:"Shoku juaj s'ėshtė i ēmendur" [et-Tekuir, 22]. Kjo ėshtė ēfarė pohonin
mosbesimtarėt pėr tė.
"Dhe vėrtet ai [Muhamedi] e pa atė [Xhibrilin] nė fushėpamjen e qartė" [et-Tekuir, 23].
Muhamedi, salallahu alejhi ue selam, e pa Xhibrilin nė fushėpamje dy herė.
Hera e parė: Kjo qe nė luginėn e Mekės. Pejgamberi Muhamed, salallahu alejhi ue selam, ēoi kokėn dhe e pa atė nė qiell dhe ai kishte 600 krahė. Secili nga krahėt e tij bllokonte fushėpamjen.
Hera e dytė: Allahu thotė:"Dhe vėrtet ai [Muhamedi] e pa atė [Xhibrilin] nė njė zbritje
tė dytė, pranė drurit tė zambakut tek kufiri i fundit" [en-Nexhm, 13-14]. Kjo i ndodhi
atij gjatė natės nė tė cilėn pejgamberi, salallahu alejhi ue selam, u ngrit nė qiell dhe e pa atė nė gjendjen e tij normale.
Kėto janė cilėsitė e Xhibrilit. Allahu thotė: "Vėrtet, kjo ėshtė Fjala [e prurė] nga njė engjėll i nderuar".[et-Tekuir, 19]
Kjo domethėnė: Ndonėse Kur'ani ėshtė Fjala e Allahut, ky i pėrshkruhet Xhibrilit kėtu, meqė ai ėshtė i cili ia barti atė Muhamedit. Kėshtu, ai po i bart fjalėt nga Allahu, sepse ia diktoi ato tė dėrguarit tonė, Muhamedit, duke e bartur atė nga Allahu.
Mirėpo, kjo ėshtė e folura e Allahut. E folura i atribuohet vetėm atij qė e thotė atė nė fillim, jo atij qė e thotė atė duke e bartur nga dikush tjetėr. Mirėpo, e folura e Allahut i ėshtė atribuuar Xhibrilit
kėtu nga kėndvėshtrimi kur ai e bart atė.
Sė katėrti: Ka engjėj qė u janė lėnė nė dorėzim tė tjera detyra
1. Mika'il: Ai ėshtė pėrgjegjės pėr pikat e shiut qė bien nga qielli. Ai i lėviz ato kudo dhe bėn qė shiu tė zbret kurdo qoftė qė Allahu do.
2. Israfili ėshtė pėrgjegjės pėr fyerjen nė Trombė. Kjo do tė jetė atėherė kur Allahu do t'i ringjallė krijesat nga varret e tyre. Trupat do tė sillen nga varret dhe do tė mblidhen pėrsėri. Atėherė, e vetmja gjė qė do tė mbetet [pa u integruar] do tė jetė shpirti.
Nė kėtė ēast Israfili do tė fryjė nė kėtė Trombė me urdhrin e Allahut, dhe shpirtrat do tė
pluskojnė pėr tek trupat e vet pėrkatės, tė cilėt qenė dalė dhe nxjerrė nga varret e veta.
Atėherė, ata do tė ecin pėr atje ku Allahu i urdhėron tė shkojnė. Allahu thotė:
"Ditėn kur do tė dalin nga varret me ngut sikurse bėjnė garė pėr tek njė synim". [el-
Mearixh, 43]
Dhe, Allahu thotė: "Ata do tė dalin nga varret e veta kokulur sikurse tė jenė karkaleca tė shpėrndarė. Duke nxituar drejt thirrėsit, mosbesimtarėt do tė thonė:'Kjo ėshtė ditė e vėshtirė'".[el-Kamer, 7-8]
Kėta janė tre engjėjt tė cilėt janė pėrgjegjės pėr jetė.
Xhibrili ėshtė pėrgjegjės pėr prurjen e shpalljes, e cila i jep jetė zemrės. Mika'ili ėshtė pėrgjegjės pėr shiun, i cili i sjell jetė tokės pas vdekjes sė saj. Israfili ėshtė pėrgjegjės pėr fryrjen nė Trombė, i cili do t'u sjellė jetė trupave [nė Ditėn e Ringjalljes]. Kjo ėshtė pėrse pejgamberi, salallahu alejhi ue selam, kur ngrihej pėr namaz tė natės, pasi shqiptonte tekbirin hapės, thoshte nė lutjen e tij hapėse:"O Allah! Zoti i Xhibrilit, Mika'ilit dhe Israfilit. Shpikės i qiejve dhe tokės..."
Kėta janė engjėjt mė tė mėdhenj pėr shkak tė rėndėsisė sė detyrave tė tyre.
Sė pesti: Po ashtu ka engjėj qė janė pėrgjegjės pėr fetuset brenda nė mitrat e nėnave.
Kjo ėshtė transmetuar nė hadithin e Ibn Mes'udit, radijallahu anhu, nė tė cilin thotė:"I
dėrguari i Allahut, salallahu alejhi ue selam, na rrėfeu dhe ai ėshtė i vėrteti tė cilit i besohet duke thėnė:'Vėrtet, krijimi i secilit prej jush mblidhet nė mitrėn e nėnės sė vet pėr dyzet ditė nė formė tė njė fare, pastaj kjo bėhet droēkė [gjak i mpiksur] pėr njė periudhė tė njėjtė, pastaj kjo bėhet copė mishi pėr njė periudhė tė njėjtė, pastaj atij i dėrgohet engjėlli i urdhėruar me katėr gjėra: qė tė shkruajė mjetet e jetesės, jetėgjatėsinė, veprat, dhe nėse ai do tė jetė i lumtur apo i pafat'". Allahu ia dėrgon kėtė engjėll pėr tė kryer kėtė detyrė tė rėndėsishme.
Sė gjashti: Ka engjėj qė janė pėrgjegjės pėr marrjen e shpirtrave kur tė mbarojė afati i
caktuar i tyre. Ėshtė engjėlli i vdekjes [Melek-ul-Meut], pėr tė cilin Allahu thotė:
"Thuaj:'Engjėlli i vdekjes, i cili ėshtė caktuar pėr ju, do t'i marrė shpirtrat e juaj'.
Pastaj tek Zoti juaj do tė ktheheni". [es-Sexhde, 11]
Engjėlli i vdekjes ka ndihmės qė do ta ndihmojnė atė, siē thotė Allahu: "Deri kur vdekja t'i afrohet ndonjėrit prej jush, tė dėrguarit tanė [dmth engjėlli i vdekjes dhe ndihmėsit e vet] marrin shpirtin e tij dhe ata kurrė nuk lėnė pas dore detyrėn e vet. Pastaj ata i kthehen Allahut, Padronit tė tyre, Zotit tė drejtė" [el-En'am, 61-62]. Marrja e shpirtit nė ēastin e vdekjes i pėrshkruhet engjėjve, engjėllit tė vdekjes dhe po ashtu Allahut.
"Ėshtė Allahu ai qė merr shpirtrat nė ēastin e vdekjes sė tyre". [ez-Zumer, 42]
Vdekja i pėrshkruhet Allahut kėtu ngaqė Ai ėshtė i cili urdhėron qė kjo tė ndodhė. Po
ashtu i pėrshkruhet engjėjve ngaqė ata janė tė cilėt kryejnė mbartjen fizike tė kėsaj, duke mbledhur shpirtin dhe udhėhequr atė jashtė trupit tė njeriut derisa ta mbėrrijė fytin e tij.
Dhe, po ashtu kjo i pėrshkruhet engjėllit tė vdekjes - "Thuaj:'Engjėlli i vdekjes, i cili
ėshtė caktuar pėr ju, do t'i marrė shpirtrat e juaj'. Pastaj tek Zoti juaj do tė ktheheni"
ngaqė ai ėshtė pėrgjegjės pėr marrjen e shpirtrave pasi qė ata tė jenė mbledhur nė fazėn e fundit [tė vdekjes].
Sė shtati: Po ashtu ka engjėj pėrgjegjės pėr tė shkruar veprat e birit tė Ademit [dmth
njerėzve], siē qėndron nė hadith:"Ju vazhdimisht pėrcilleni [nė ndėrrime tė
njėpasnjėshme] nga engjėjt natėn dhe gjatė ditės". Allahu thotė:
"Vėrtet, mbi ju ka kujdestarė [dmth engjėj] tė ndershėm qė shėnojnė [veprat e juaja].
Ata dinė gjithė ēfarė bėni". [el-Infitar, 10-12]
Sė pari: Ata qė janė pėrgjegjės pėr xhehenemin. Ata njihen si kujdestarė tė xhehenemit, qė do tė thotė: ata tė cilėve u ėshtė lėnė nė dorėzim xhehenemi dhe torturimi i banuesve tė tij.
Sė dyti: Midis tyre janė engjėjt tė cilėve u ėshtė lėnė nė dorėzim mbartja e Fronit tė
Allahut, siē thotė Ai: "Ata qė mbartin Fronin [e Allahut] dhe ata rreth tij e madhėrojnė me lavdėrime Zotin e vet dhe besojnė nė Tė. Dhe, ata kėrkojnė falje pėr ata qė besojnė [duke thėnė]:'Zoti ynė! Ti pėrfshin gjithēka me mėshirė dhe dije. Pra, fali ata qė pendohen'".[Gafir, 7]
"Ai ia zbret engjėjt me Rruh [shpirt/shpallje] nga urdhri i Tij kujt tė dojė nga robėrit
vet [duke thėnė]:'Paralajmėro njerėzimin qė s'ka perėndi tjetėr qė meriton tė
adhurohet pėrveē Meje, kėshtu qė binduni'".[en-Nahl, 2]
Fjala Rruh [shpirt] kėtu do tė thotė shpallje. Quhet Rruh ngaqė ėshtė shpallje qė u sjell
jetė zemrave, mu siē shiu i sjell jetė tokės. Nė kuptimin e njėjtė, ėshtė Rruh [shpirti] i
krijuar qė u sjell jetė trupave tė shtazėve.
Rruh po ashtu mund tė qėndrojė pėr Kur'anin, siē thotė Allahu: "Dhe kėshtu ta kemi shpallur [O Muhamed] njė Rruh [dmth Kur'anin] nga urdhri ynė".[esh-Shura, 52]
Fjala Rruh po ashtu pėrdoret pėr t'iu referuar Xhibrilit, i cili ėshtė mė i madhi, mė i
nderuari dhe mė virtuozi nga tė gjithė engjėjt. Ai ėshtė qė solli Kur'anin poshtė nga
Allahu tek Muhamedi, siē thotė Allahu: "Shpirti besnik [Xhibrili] e solli atė [dmth Kur'anin] poshtė - tek zemra jote [O Muhamed] me qėllim qė tė jesh ndėr paralajmėruesit nė njė Arabishte tė qartė".[esh-Shura, 193-195]
Kėshtu Xhibrili solli Kur'anin poshtė tek zemra e pejgamberit, salallahu alejhi ue selam,
dhe ai sipas radhės ia kumtoi atė kėtij umeti. Nė njė tjetėr ajet, Allahu thotė:
"Thuaj: shpirti i shenjtė [Xhibrili] e solli poshtė nga Zoti yt". [en-Nahl, 102]
Kjo i referohet engjėllit Xhibril. Ai ėshtė shpirti i shenjtė.
Cilėsitė e Xhibrilit
Allahu e ka pėrshkruar Xhibrilin me cilėsi madhėshtore, siē thotė Ai:"Vėrtet, bėj be nė planetėt qė tėrhiqen [zhduken gjatė ditės dhe shfaqen natėn]! Dhe pasha planetėt qė lėvizin shpejtė dhe fshihen! Dhe Pasha natėn kur largohet! Dhe pasha agun kur shkėlqen! Vėrtet, kjo ėshtė Fjala e prurė nga njė engjėll i nderuar, qė ka fuqi dhe gradė tė lartė tek Zoti i Fronit, dhe i cili dėgjohet [nga engjėjt] dhe ėshtė besnik atje [nė qiej]".[et-Tekuir, 15-21]
Cilėsia e parė e tij: Fuqia. Allahu thotė:"Qė ka fuqi dhe gradė tė lartė tek Zoti i
Fronit".[et-Tekuir, 20] "Zoti i Fronit" kėtu i referohet Allahut.
Cilėsia e dytė e tij: Pozita. Allahu thotė:"Qė ka fuqi dhe gradė tė lartė tek Zoti i
Fronit".[et-Tekuir, 20] Kjo do tė thotė qė ai ka njė pozitė tė lartė nė shikimin e Allahut, tė cilin nuk e ka mbėrri askush.
Cilėsia e tretė e tij: Dėgjueshmėria. Tė gjithė engjėjt i binden Xhibrilit me lejimin e
Allahut.
Cilėsia e katėrt e tij: Besnikėria. Kjo i referohet shpalljes, nė kuptimin qė ai nuk shton apo heq nga ajo, por e bart atė pikėrisht siē ia ka shpall Allahu.
Tė shikuarit e Muhamedit Xhibrilin
Allahu thotė:"Shoku juaj s'ėshtė i ēmendur" [et-Tekuir, 22]. Kjo ėshtė ēfarė pohonin
mosbesimtarėt pėr tė.
"Dhe vėrtet ai [Muhamedi] e pa atė [Xhibrilin] nė fushėpamjen e qartė" [et-Tekuir, 23].
Muhamedi, salallahu alejhi ue selam, e pa Xhibrilin nė fushėpamje dy herė.
Hera e parė: Kjo qe nė luginėn e Mekės. Pejgamberi Muhamed, salallahu alejhi ue selam, ēoi kokėn dhe e pa atė nė qiell dhe ai kishte 600 krahė. Secili nga krahėt e tij bllokonte fushėpamjen.
Hera e dytė: Allahu thotė:"Dhe vėrtet ai [Muhamedi] e pa atė [Xhibrilin] nė njė zbritje
tė dytė, pranė drurit tė zambakut tek kufiri i fundit" [en-Nexhm, 13-14]. Kjo i ndodhi
atij gjatė natės nė tė cilėn pejgamberi, salallahu alejhi ue selam, u ngrit nė qiell dhe e pa atė nė gjendjen e tij normale.
Kėto janė cilėsitė e Xhibrilit. Allahu thotė: "Vėrtet, kjo ėshtė Fjala [e prurė] nga njė engjėll i nderuar".[et-Tekuir, 19]
Kjo domethėnė: Ndonėse Kur'ani ėshtė Fjala e Allahut, ky i pėrshkruhet Xhibrilit kėtu, meqė ai ėshtė i cili ia barti atė Muhamedit. Kėshtu, ai po i bart fjalėt nga Allahu, sepse ia diktoi ato tė dėrguarit tonė, Muhamedit, duke e bartur atė nga Allahu.
Mirėpo, kjo ėshtė e folura e Allahut. E folura i atribuohet vetėm atij qė e thotė atė nė fillim, jo atij qė e thotė atė duke e bartur nga dikush tjetėr. Mirėpo, e folura e Allahut i ėshtė atribuuar Xhibrilit
kėtu nga kėndvėshtrimi kur ai e bart atė.
Sė katėrti: Ka engjėj qė u janė lėnė nė dorėzim tė tjera detyra
1. Mika'il: Ai ėshtė pėrgjegjės pėr pikat e shiut qė bien nga qielli. Ai i lėviz ato kudo dhe bėn qė shiu tė zbret kurdo qoftė qė Allahu do.
2. Israfili ėshtė pėrgjegjės pėr fyerjen nė Trombė. Kjo do tė jetė atėherė kur Allahu do t'i ringjallė krijesat nga varret e tyre. Trupat do tė sillen nga varret dhe do tė mblidhen pėrsėri. Atėherė, e vetmja gjė qė do tė mbetet [pa u integruar] do tė jetė shpirti.
Nė kėtė ēast Israfili do tė fryjė nė kėtė Trombė me urdhrin e Allahut, dhe shpirtrat do tė
pluskojnė pėr tek trupat e vet pėrkatės, tė cilėt qenė dalė dhe nxjerrė nga varret e veta.
Atėherė, ata do tė ecin pėr atje ku Allahu i urdhėron tė shkojnė. Allahu thotė:
"Ditėn kur do tė dalin nga varret me ngut sikurse bėjnė garė pėr tek njė synim". [el-
Mearixh, 43]
Dhe, Allahu thotė: "Ata do tė dalin nga varret e veta kokulur sikurse tė jenė karkaleca tė shpėrndarė. Duke nxituar drejt thirrėsit, mosbesimtarėt do tė thonė:'Kjo ėshtė ditė e vėshtirė'".[el-Kamer, 7-8]
Kėta janė tre engjėjt tė cilėt janė pėrgjegjės pėr jetė.
Xhibrili ėshtė pėrgjegjės pėr prurjen e shpalljes, e cila i jep jetė zemrės. Mika'ili ėshtė pėrgjegjės pėr shiun, i cili i sjell jetė tokės pas vdekjes sė saj. Israfili ėshtė pėrgjegjės pėr fryrjen nė Trombė, i cili do t'u sjellė jetė trupave [nė Ditėn e Ringjalljes]. Kjo ėshtė pėrse pejgamberi, salallahu alejhi ue selam, kur ngrihej pėr namaz tė natės, pasi shqiptonte tekbirin hapės, thoshte nė lutjen e tij hapėse:"O Allah! Zoti i Xhibrilit, Mika'ilit dhe Israfilit. Shpikės i qiejve dhe tokės..."
Kėta janė engjėjt mė tė mėdhenj pėr shkak tė rėndėsisė sė detyrave tė tyre.
Sė pesti: Po ashtu ka engjėj qė janė pėrgjegjės pėr fetuset brenda nė mitrat e nėnave.
Kjo ėshtė transmetuar nė hadithin e Ibn Mes'udit, radijallahu anhu, nė tė cilin thotė:"I
dėrguari i Allahut, salallahu alejhi ue selam, na rrėfeu dhe ai ėshtė i vėrteti tė cilit i besohet duke thėnė:'Vėrtet, krijimi i secilit prej jush mblidhet nė mitrėn e nėnės sė vet pėr dyzet ditė nė formė tė njė fare, pastaj kjo bėhet droēkė [gjak i mpiksur] pėr njė periudhė tė njėjtė, pastaj kjo bėhet copė mishi pėr njė periudhė tė njėjtė, pastaj atij i dėrgohet engjėlli i urdhėruar me katėr gjėra: qė tė shkruajė mjetet e jetesės, jetėgjatėsinė, veprat, dhe nėse ai do tė jetė i lumtur apo i pafat'". Allahu ia dėrgon kėtė engjėll pėr tė kryer kėtė detyrė tė rėndėsishme.
Sė gjashti: Ka engjėj qė janė pėrgjegjės pėr marrjen e shpirtrave kur tė mbarojė afati i
caktuar i tyre. Ėshtė engjėlli i vdekjes [Melek-ul-Meut], pėr tė cilin Allahu thotė:
"Thuaj:'Engjėlli i vdekjes, i cili ėshtė caktuar pėr ju, do t'i marrė shpirtrat e juaj'.
Pastaj tek Zoti juaj do tė ktheheni". [es-Sexhde, 11]
Engjėlli i vdekjes ka ndihmės qė do ta ndihmojnė atė, siē thotė Allahu: "Deri kur vdekja t'i afrohet ndonjėrit prej jush, tė dėrguarit tanė [dmth engjėlli i vdekjes dhe ndihmėsit e vet] marrin shpirtin e tij dhe ata kurrė nuk lėnė pas dore detyrėn e vet. Pastaj ata i kthehen Allahut, Padronit tė tyre, Zotit tė drejtė" [el-En'am, 61-62]. Marrja e shpirtit nė ēastin e vdekjes i pėrshkruhet engjėjve, engjėllit tė vdekjes dhe po ashtu Allahut.
"Ėshtė Allahu ai qė merr shpirtrat nė ēastin e vdekjes sė tyre". [ez-Zumer, 42]
Vdekja i pėrshkruhet Allahut kėtu ngaqė Ai ėshtė i cili urdhėron qė kjo tė ndodhė. Po
ashtu i pėrshkruhet engjėjve ngaqė ata janė tė cilėt kryejnė mbartjen fizike tė kėsaj, duke mbledhur shpirtin dhe udhėhequr atė jashtė trupit tė njeriut derisa ta mbėrrijė fytin e tij.
Dhe, po ashtu kjo i pėrshkruhet engjėllit tė vdekjes - "Thuaj:'Engjėlli i vdekjes, i cili
ėshtė caktuar pėr ju, do t'i marrė shpirtrat e juaj'. Pastaj tek Zoti juaj do tė ktheheni"
ngaqė ai ėshtė pėrgjegjės pėr marrjen e shpirtrave pasi qė ata tė jenė mbledhur nė fazėn e fundit [tė vdekjes].
Sė shtati: Po ashtu ka engjėj pėrgjegjės pėr tė shkruar veprat e birit tė Ademit [dmth
njerėzve], siē qėndron nė hadith:"Ju vazhdimisht pėrcilleni [nė ndėrrime tė
njėpasnjėshme] nga engjėjt natėn dhe gjatė ditės". Allahu thotė:
"Vėrtet, mbi ju ka kujdestarė [dmth engjėj] tė ndershėm qė shėnojnė [veprat e juaja].
Ata dinė gjithė ēfarė bėni". [el-Infitar, 10-12]
Neo- Shkrime: 945
Re: Engjėjt
Ēdo qenie njerėzore ka dy engjėj me vete
Ēdo njeri midis nesh ka dy engjėj tė cilėt janė pėrgjegjės pėr tė njė engjėll nė tė djathtė, qė shėnon veprat e tija tė mira, dhe njė tjetėr nė tė majtė, qė shėnon veprat e kėqija tė tija.
Allahu thotė: "Kur dy pranuesit pranojnė [dmth shėnojnė veprat e tij] nga e djathta dhe nga e majta e tij, tė ulur. Ai nuk e thotė asnjė fjalė tė vetme veēse ka njė vėzhgues tė gatshėm pranė tij [pėr ta shėnuar atė]".[Kaf, 17-18]
Kėta engjėj kujdestarė e shoqėrojnė njeriun qoftė kur ai ėshtė nė udhėtim, apo kur ėshtė ulur nė shtėpi. Ata janė pranė tij gjatė gjithė kohės me ēdo kusht gjatė namazit tė tij, ndėrsa ai bie nė sexhde, etj. Ata e shoqėrojnė atė dhe nuk e lėnė vetėm, pėrveē nė rrethana tė veēanta, siē ėshtė kur personi kryen nevojė fiziologjike [nė nevojtore].
Engjėjt shėnojnė qėllimet dhe synimet e njerėzve
Ėshtė transmetuar qė engjėjt po ashtu shėnojnė qėllimin dhe synimin e brendshėm tė personit, tė cilat gjenden nė zemėr. Ēfarėdo qoftė qė ai ka qėllim tė bėjė, ata e shėnojnė atė. Pėr kėtė arsye personi shpėrblehet pėr pasjen e qėllimit tė mirė, meqė kjo ėshtė vepėr zemre, ndėrsa ai dėnohet pėr qėllimet e kėqija, meqė qėllimi ėshtė vepėr zemre.
Kėta engjėj janė vėnė pėrgjegjės pėr shėnimin e veprave tė njė personi, prej kohės kur ai mbėrrin moshėn madhore [mosha e dallimit] e deri nė kohėn kur Allahu merr shpirtin e tij nė vdekje. Dhe, ata shėnojnė kundėr tij gjithēka qė ai bėn nė jetėn e vet, qoftė kjo nė formė qėllimesh, veprash, thėniesh, apo tjetėr veē kėsaj.
Obligimi i tė besuarit nė engjėjt dhe tė gjitha detyrat e tyre
Kėta janė ata engjėj tė cilėt Allahu i ka emėrtuar pėr ne, siē ėshtė Xhibrili, Mika'ili, Israfili dhe Maliku, kujdestari i xhehenemit.
Allahu thotė: "Dhe ata [banorėt e xhehenemit] do tė bėrtasin:'O Malik! Le ta pėrfundojė me ne Zoti yt'. Ai do tė thotė:'Vėrtet, ju do tė banoni kėtu pėrgjithmonė'".[ez-Zuhruf, 77]
Dhe ka tė tjerė engjėj tė cilėt Allahu nuk i ka emėrtuar pėr ne. Mirėpo, besojmė nė tė gjithė engjėjt nė ata, emrat e tė cilėve i dimė dhe nė ata, emrat e tė cilėve nuk i dimė. Dhe, besojmė nė detyrat qė ata zbatojnė me urdhrin e Allahut.
Fushat e dallimit mes veprave tė engjėjve dhe veprave tė djajve
Engjėjt e madhėrojnė me lavdėrime Zotin e vet dhe kėrkojnė falje pėr bijtė e Ademit,
ndėrsa djajtė janė krijesat mė tradhtare ndaj bijve tė Ademit. Kjo meqė Djalli ėshtė betuar qė do t'i ēorientojė, t'i humbasė dhe t'i shkatėrrojė bijtė e Ademit, aq sa do tė ketė mundėsi ai.
Allahu thotė: "Vėrtet, Ne bėmė djajtė pėrkrahės tė atyre qė nuk besojnė".[el-Araf, 27]
Sė dyti: Engjėjt i urdhėrojnė robėrit pėr tė mirė, ndėrsa djajtė i nxisin dhe i urdhėrojnė
pėr tė bėrė keq.
"Dhe kushdo qė kthen shpinėn nga Pėrkujtimi i mė tė Mėshirshmit, Ne caktojmė pėr
tė njė djall qė i ngjitet atij. Kėshtu ai i bėhet shok atij".[ez-Zuhruf, 36]
Pra, personin qė largohet nga Kur'ani fisnik, Allahu e dėnon duke ia caktuar njė engjėll i
cili do t'i shėrbejė si shoqėrues.
Allahu thotė: "Vėrtet, ata [dmth djajtė e caktuar] i pengojnė nga rruga e duhur, ndėrsa mendojnė qė janė tė udhėzuar drejt. Kjo derisa personi i tillė tė na vijė. Ai pastaj do t'i thotė [shoqėruesit djall tė vet]:'Sikur tė kishte qenė largėsia mes meje dhe teje sa largėsia mes dy lindjeve!'. Pra, sa shoqėrues i keq, me tė vėrtetė!".[ez-Zuhruf, 37-38]
Kėshtu, asgjė nuk e mbron qenien njerėzore nga Djalli, pėrveē pėrkujtimit tė Allahut.
E treta: Pėrkujtimi i Allahut largon djajtė nga njeriu dhe bėn qė engjėjt t'i afrohen atij.
Pėr kėtė shkak Djalli quhet el-Uesues-ul-Khenas [Pėshpėritėsi i sė keqes nė zemrat e njerėzimit, i cili largohet kur personi pėrmend Allahun]. Kėshtu, kur personi ta lė pėrkujtimin e Allahut, Djalli i vjen i atij; kur ai pėrkujton Allahun, engjėjt e rrethojnė atė, siē pėrmendet nė hadithin:"Asnjė grup njerėzish nuk tubohet nė njė nga shtėpitė e Allahut pėr tė lexuar librin e Allahut dhe ta studiojnė atė mes veti, pėrveē se qetėsia zbret nė ta, mėshira i mbėshtjell, engjėjt i rrethojnė dhe Allahu ua pėrmend ata atyre afėr Tij".
Ēdo njeri midis nesh ka dy engjėj tė cilėt janė pėrgjegjės pėr tė njė engjėll nė tė djathtė, qė shėnon veprat e tija tė mira, dhe njė tjetėr nė tė majtė, qė shėnon veprat e kėqija tė tija.
Allahu thotė: "Kur dy pranuesit pranojnė [dmth shėnojnė veprat e tij] nga e djathta dhe nga e majta e tij, tė ulur. Ai nuk e thotė asnjė fjalė tė vetme veēse ka njė vėzhgues tė gatshėm pranė tij [pėr ta shėnuar atė]".[Kaf, 17-18]
Kėta engjėj kujdestarė e shoqėrojnė njeriun qoftė kur ai ėshtė nė udhėtim, apo kur ėshtė ulur nė shtėpi. Ata janė pranė tij gjatė gjithė kohės me ēdo kusht gjatė namazit tė tij, ndėrsa ai bie nė sexhde, etj. Ata e shoqėrojnė atė dhe nuk e lėnė vetėm, pėrveē nė rrethana tė veēanta, siē ėshtė kur personi kryen nevojė fiziologjike [nė nevojtore].
Engjėjt shėnojnė qėllimet dhe synimet e njerėzve
Ėshtė transmetuar qė engjėjt po ashtu shėnojnė qėllimin dhe synimin e brendshėm tė personit, tė cilat gjenden nė zemėr. Ēfarėdo qoftė qė ai ka qėllim tė bėjė, ata e shėnojnė atė. Pėr kėtė arsye personi shpėrblehet pėr pasjen e qėllimit tė mirė, meqė kjo ėshtė vepėr zemre, ndėrsa ai dėnohet pėr qėllimet e kėqija, meqė qėllimi ėshtė vepėr zemre.
Kėta engjėj janė vėnė pėrgjegjės pėr shėnimin e veprave tė njė personi, prej kohės kur ai mbėrrin moshėn madhore [mosha e dallimit] e deri nė kohėn kur Allahu merr shpirtin e tij nė vdekje. Dhe, ata shėnojnė kundėr tij gjithēka qė ai bėn nė jetėn e vet, qoftė kjo nė formė qėllimesh, veprash, thėniesh, apo tjetėr veē kėsaj.
Obligimi i tė besuarit nė engjėjt dhe tė gjitha detyrat e tyre
Kėta janė ata engjėj tė cilėt Allahu i ka emėrtuar pėr ne, siē ėshtė Xhibrili, Mika'ili, Israfili dhe Maliku, kujdestari i xhehenemit.
Allahu thotė: "Dhe ata [banorėt e xhehenemit] do tė bėrtasin:'O Malik! Le ta pėrfundojė me ne Zoti yt'. Ai do tė thotė:'Vėrtet, ju do tė banoni kėtu pėrgjithmonė'".[ez-Zuhruf, 77]
Dhe ka tė tjerė engjėj tė cilėt Allahu nuk i ka emėrtuar pėr ne. Mirėpo, besojmė nė tė gjithė engjėjt nė ata, emrat e tė cilėve i dimė dhe nė ata, emrat e tė cilėve nuk i dimė. Dhe, besojmė nė detyrat qė ata zbatojnė me urdhrin e Allahut.
Fushat e dallimit mes veprave tė engjėjve dhe veprave tė djajve
Engjėjt e madhėrojnė me lavdėrime Zotin e vet dhe kėrkojnė falje pėr bijtė e Ademit,
ndėrsa djajtė janė krijesat mė tradhtare ndaj bijve tė Ademit. Kjo meqė Djalli ėshtė betuar qė do t'i ēorientojė, t'i humbasė dhe t'i shkatėrrojė bijtė e Ademit, aq sa do tė ketė mundėsi ai.
Allahu thotė: "Vėrtet, Ne bėmė djajtė pėrkrahės tė atyre qė nuk besojnė".[el-Araf, 27]
Sė dyti: Engjėjt i urdhėrojnė robėrit pėr tė mirė, ndėrsa djajtė i nxisin dhe i urdhėrojnė
pėr tė bėrė keq.
"Dhe kushdo qė kthen shpinėn nga Pėrkujtimi i mė tė Mėshirshmit, Ne caktojmė pėr
tė njė djall qė i ngjitet atij. Kėshtu ai i bėhet shok atij".[ez-Zuhruf, 36]
Pra, personin qė largohet nga Kur'ani fisnik, Allahu e dėnon duke ia caktuar njė engjėll i
cili do t'i shėrbejė si shoqėrues.
Allahu thotė: "Vėrtet, ata [dmth djajtė e caktuar] i pengojnė nga rruga e duhur, ndėrsa mendojnė qė janė tė udhėzuar drejt. Kjo derisa personi i tillė tė na vijė. Ai pastaj do t'i thotė [shoqėruesit djall tė vet]:'Sikur tė kishte qenė largėsia mes meje dhe teje sa largėsia mes dy lindjeve!'. Pra, sa shoqėrues i keq, me tė vėrtetė!".[ez-Zuhruf, 37-38]
Kėshtu, asgjė nuk e mbron qenien njerėzore nga Djalli, pėrveē pėrkujtimit tė Allahut.
E treta: Pėrkujtimi i Allahut largon djajtė nga njeriu dhe bėn qė engjėjt t'i afrohen atij.
Pėr kėtė shkak Djalli quhet el-Uesues-ul-Khenas [Pėshpėritėsi i sė keqes nė zemrat e njerėzimit, i cili largohet kur personi pėrmend Allahun]. Kėshtu, kur personi ta lė pėrkujtimin e Allahut, Djalli i vjen i atij; kur ai pėrkujton Allahun, engjėjt e rrethojnė atė, siē pėrmendet nė hadithin:"Asnjė grup njerėzish nuk tubohet nė njė nga shtėpitė e Allahut pėr tė lexuar librin e Allahut dhe ta studiojnė atė mes veti, pėrveē se qetėsia zbret nė ta, mėshira i mbėshtjell, engjėjt i rrethojnė dhe Allahu ua pėrmend ata atyre afėr Tij".
Neo- Shkrime: 945
Re: Engjėjt
Vendet qė shpesh vizitohen nga engjėjt
Ka engjėj qė udhėtojnė nėpėr tokė duke kėrkuar tubime ku Allahu pėrkujtohet. Kur ata
gjejnė njė tubim tė pėrkujtimit tė Allahut, thonė:"Ejani shpejt pėr tek nevoja juaj".
Pėrkujtimi i Allahut ėshtė shumė llojesh, ndėr to:
1. Recitimi i Kuranit. Ai qė e lexon Kur'anin pėrkujton Allahun.
2. Ai qė falet pėrkujton Allahun.
3. Ai qė thotė "SubhanAllah", "Estagfirullah", "Allahu ekber", dhe thotė "La ilahe il-
Allah", pėrkujton Allahun. Kėshtu tubohen engjėjt rreth tij dhe djajtė largohen prej tij.
4. Ata qė mėsojnė dhe studiojnė librat e dijes dhe marrin pjesė nė tubime pėr ta mėsuar
fenė, pėrkujtojnė Allahun. Kėshtu engjėjt mblidhen afėr tyre.
Ndikimi qė ka besimi nė engjėjt nė jetėn e njerėzve
Besimi nė engjėj ka njė ndikim tė pamasė nė jetėn e njerėzve, meqė kur personi ėshtė i
vetėdijshėm pėr ekzistencėn e tyre, ai vėrtet do tė jetė i kujdesshėm dhe i vėmendshėm.
Nėse njė person kupton qė ka engjėj pėrgjegjės pėr tė, tė cilėt vazhdimisht e rrethojnė
atė, ditėn dhe natėn, ai me siguri do tė jetė i kujdesshėm pėr ēfarė thotė dhe bėn, qė mos tė shėnohet diēka e papėrshtatshme rreth tij. Kėshtu, po ta dinte ai qė ka hetues qė e ndjekin atė, a s'do tė kishte qenė i kujdesshėm nga frika qė ata do tė mund tė shėnonin diēka nga e folura apo veprimi i tij, gjė e cila do t'i shkaktonte atij pėrfundim tė keq?
Pra, si mund ai tė mos jetė i kujdesshėm dhe i vėmendshėm pėr engjėjt kur nuk i sheh
ata? Pėr sa u pėrket njerėzve, mund t'i shihni ata. Ai qė po tė sheh ty dhe ti po e sheh atė, je syhapur ndaj tij.
Mirėpo, engjėjt tė shohin por ti s'mund t'i shohėsh ata. Ėshtė e mundshme qė tė jesh i aftė tė mbrohesh nga njerėzit mund tė hysh brenda shtėpisė tėnde apo tė vetmohesh nė ndonjė zonė tė izoluar, dhe ata s'do tė mund tė informoheshin rreth teje. Pėr sa u pėrket engjėjve, ata hyjnė me ty kudo. Allahu u ka dhėnė aftėsi pėr tė mbėrri dhe hyrė nė cilėndo pjesė qė Ai i urdhėron ata tė shkojnė.
Pėr kėtė shkak, Allahu na paralajmėron: "Vėrtet, ka kujdestarė tė ndershėm [dmth engjėj] mbi ju qė shėnojnė [veprat e juaja]. Ata dinė pėr gjithė ēfarė bėni". [el-Infitar, 10-12]
Allahu e thotė kėtė me qėllim qė tė na paralajmėrojė. Kjo ėshtė fryt i besimit nė engjėjt - qė personi tė ruhet nga thėniet dhe veprat e kėqija, tė cilat do tė shėnoheshin kundėr tij dhe pėr tė cilat ai do tė merrej nė llogari nė Ditėn e Gjykimit.
Pėrmendja e engjėjve ėshtė pėr qėllimin e dashjes sė tyre
Pėrmendja e engjėjve s'ėshtė vetėm pėr hir tė njohjes sė diēkaje, siē lexon ndokush nė
emėn e historisė apo temė tjetėr. Por, i pėrmendim engjėjt me qėllim qė tė jemi tė
pėrgatitur dhe tė kujdesshėm pėr ta kur shkruajnė diēka rreth nesh, pėr tė cilėn do tė
merremi nė llogari pėrpara Allahut. Madje, i pėrmendim ata pėr qėllimin e dashjes sė
tyre, meqė Allahu, mė i larti, i do ata. I duam ngaqė janė krijesat mė tė dėgjueshme tė
Allahut, siē thotė Ai: "Tė ndershėm dhe tė bindur".[Abese, 16]
Ajo qė ėshtė e rėndėsishme ėshtė qė pranojmė rėndėsinė dhe statusin e engjėjve dhe qė i duam ngaqė Allahu i do. Pėr sa i pėrket atij qė mban urrejtje ndaj engjėjve dhe i
armiqėson, atėherė Allahu vėrtet ėshtė armik i tij. Dhe, kushdo qė merr Allahun pėr
armik, ai s'do tė jetė nė gjendje tė rezistojė dhe s'do tė jetė nė gjendje tė lakmueshme.
Allahu thotė: "Kushdo qė ėshtė armik i Allahut, engjėjve tė Tij, tė dėrguarve tė Tij, Xhibrilit dhe Mika'ilit, atėherė vėrtet, Allahu ėshtė armik i mosbesimtarėve".[el-Bekareh, 98]
Pra, kushdo qė i konsideron armiq engjėjt, Allahu bėhet armik i tij.
Nga Salih el-Feuzan
Ka engjėj qė udhėtojnė nėpėr tokė duke kėrkuar tubime ku Allahu pėrkujtohet. Kur ata
gjejnė njė tubim tė pėrkujtimit tė Allahut, thonė:"Ejani shpejt pėr tek nevoja juaj".
Pėrkujtimi i Allahut ėshtė shumė llojesh, ndėr to:
1. Recitimi i Kuranit. Ai qė e lexon Kur'anin pėrkujton Allahun.
2. Ai qė falet pėrkujton Allahun.
3. Ai qė thotė "SubhanAllah", "Estagfirullah", "Allahu ekber", dhe thotė "La ilahe il-
Allah", pėrkujton Allahun. Kėshtu tubohen engjėjt rreth tij dhe djajtė largohen prej tij.
4. Ata qė mėsojnė dhe studiojnė librat e dijes dhe marrin pjesė nė tubime pėr ta mėsuar
fenė, pėrkujtojnė Allahun. Kėshtu engjėjt mblidhen afėr tyre.
Ndikimi qė ka besimi nė engjėjt nė jetėn e njerėzve
Besimi nė engjėj ka njė ndikim tė pamasė nė jetėn e njerėzve, meqė kur personi ėshtė i
vetėdijshėm pėr ekzistencėn e tyre, ai vėrtet do tė jetė i kujdesshėm dhe i vėmendshėm.
Nėse njė person kupton qė ka engjėj pėrgjegjės pėr tė, tė cilėt vazhdimisht e rrethojnė
atė, ditėn dhe natėn, ai me siguri do tė jetė i kujdesshėm pėr ēfarė thotė dhe bėn, qė mos tė shėnohet diēka e papėrshtatshme rreth tij. Kėshtu, po ta dinte ai qė ka hetues qė e ndjekin atė, a s'do tė kishte qenė i kujdesshėm nga frika qė ata do tė mund tė shėnonin diēka nga e folura apo veprimi i tij, gjė e cila do t'i shkaktonte atij pėrfundim tė keq?
Pra, si mund ai tė mos jetė i kujdesshėm dhe i vėmendshėm pėr engjėjt kur nuk i sheh
ata? Pėr sa u pėrket njerėzve, mund t'i shihni ata. Ai qė po tė sheh ty dhe ti po e sheh atė, je syhapur ndaj tij.
Mirėpo, engjėjt tė shohin por ti s'mund t'i shohėsh ata. Ėshtė e mundshme qė tė jesh i aftė tė mbrohesh nga njerėzit mund tė hysh brenda shtėpisė tėnde apo tė vetmohesh nė ndonjė zonė tė izoluar, dhe ata s'do tė mund tė informoheshin rreth teje. Pėr sa u pėrket engjėjve, ata hyjnė me ty kudo. Allahu u ka dhėnė aftėsi pėr tė mbėrri dhe hyrė nė cilėndo pjesė qė Ai i urdhėron ata tė shkojnė.
Pėr kėtė shkak, Allahu na paralajmėron: "Vėrtet, ka kujdestarė tė ndershėm [dmth engjėj] mbi ju qė shėnojnė [veprat e juaja]. Ata dinė pėr gjithė ēfarė bėni". [el-Infitar, 10-12]
Allahu e thotė kėtė me qėllim qė tė na paralajmėrojė. Kjo ėshtė fryt i besimit nė engjėjt - qė personi tė ruhet nga thėniet dhe veprat e kėqija, tė cilat do tė shėnoheshin kundėr tij dhe pėr tė cilat ai do tė merrej nė llogari nė Ditėn e Gjykimit.
Pėrmendja e engjėjve ėshtė pėr qėllimin e dashjes sė tyre
Pėrmendja e engjėjve s'ėshtė vetėm pėr hir tė njohjes sė diēkaje, siē lexon ndokush nė
emėn e historisė apo temė tjetėr. Por, i pėrmendim engjėjt me qėllim qė tė jemi tė
pėrgatitur dhe tė kujdesshėm pėr ta kur shkruajnė diēka rreth nesh, pėr tė cilėn do tė
merremi nė llogari pėrpara Allahut. Madje, i pėrmendim ata pėr qėllimin e dashjes sė
tyre, meqė Allahu, mė i larti, i do ata. I duam ngaqė janė krijesat mė tė dėgjueshme tė
Allahut, siē thotė Ai: "Tė ndershėm dhe tė bindur".[Abese, 16]
Ajo qė ėshtė e rėndėsishme ėshtė qė pranojmė rėndėsinė dhe statusin e engjėjve dhe qė i duam ngaqė Allahu i do. Pėr sa i pėrket atij qė mban urrejtje ndaj engjėjve dhe i
armiqėson, atėherė Allahu vėrtet ėshtė armik i tij. Dhe, kushdo qė merr Allahun pėr
armik, ai s'do tė jetė nė gjendje tė rezistojė dhe s'do tė jetė nė gjendje tė lakmueshme.
Allahu thotė: "Kushdo qė ėshtė armik i Allahut, engjėjve tė Tij, tė dėrguarve tė Tij, Xhibrilit dhe Mika'ilit, atėherė vėrtet, Allahu ėshtė armik i mosbesimtarėve".[el-Bekareh, 98]
Pra, kushdo qė i konsideron armiq engjėjt, Allahu bėhet armik i tij.
Nga Salih el-Feuzan
Neo- Shkrime: 945
Re: Engjėjt
Ėngjėjt, lajmėtarėt e Perėndive
Ėngjėjt janė konsideruar si lajmėtarė tė padukshėm, banorė tė parajsės, qėnie tė dritės dhe simbole tė butėsisė, po ashtu dhe zjarrit si dhe fuqisė luftarake.
Ėngjėjt gjithmonė kanė qėnė prezentė nė imagjinatėn e njeriut. Tė gjithė qytetėrimet pranojnė ekzistencėn e kėtyre qėnieve shpirtėrore zemėrmadhore qė bashkėpunojnė me krijuesin, sipas gradės sė tyre nė Hierarkinė Hyjnore.
Ndėrmjetėsit midis Zotit dhe Botės, nganjėherė tė pajisur me trup eterik, Ėngjėjt simbolizojnė funksionet hyjnore si dhe marėdhėnien midis zotit dhe krijesave tė tij. Hierarkitė tokėsore janė reflektimi i atyre hyjnore.
Ėngjėjt gjithashtu janė lajmėtarėt e prezencės sė shenjtė. Ata na shoqėrojnė dhe na ndihmojnė nėqoftėse ėshtė e nevojshme. Tradita Judeo-Kristiane na tregon disa emra ėngjėjsh si, pėr shembull, ato tė tre kye-ėngjėjve: Mikeli, vrasėsi i dragojėve; Gabrieli, lajmėtari dhe nismėtari; dhe Rafaeli, mbrojtėsi i mjekėve dhe i udhėtarėve.
Nė Indinė e lashtė, universi ėshtė parė si hierarki fuqish aktive, Ėngjėllore dhe Demonike, hyjnore dhe heroike. Ky univers ka 7 plane (lokas) qė vijnė qė nga origjina e padukshme deri tek manifestimi i dukshėm. Banohet nga njė pafundėsi perėndish, ėngjėjsh, djajsh tė cilėt bashkė, pėrpiqen ti shėrbejnė Darmės, Ligjit tė madh universal, nėpėrmjet Karmės, ligji i veprimit dhe kundėrveprimit, dy ligjet bazė tė kulturės orientale.
Nė greqi, Platoni na tregon rreth daimones (demonėve) nga Sokrati qė deklaron se nė ēdo njeri tė mirė banon njė nga kėto shpirtra mbrojtės, ku mund tė gjenden ndėrmjet tė vdekshmėve dhe tė pavdekshmėve, ndėrmjet njerėzores dhe hyjnores, ndėrmjet tė prekshmes dhe tė kuptueshmes, qė pėlqen tė vėrtetėn dhe e drejton njeriun drejt sė mirės, bukurisė dhe lumturisė.
Kėshtu qė, cdo qėnie njerėzore ka sipas te gjithė traditave, njė ėngjėll mbrojtės (ose tre sipas C.Agripa, i cili vesh njė ėngjėll mbrojtės me cdo botė tė personalitetit njerėzor: mendor, emocional dhe fizik). Kėto ėngjėj mbrojnė qėnien njerėzore qė kanė nėn pėrgjegjėsi, nė mėnyrė qė tė zhvillohet kundrejt pėrmbushjes shpirtėrore.
Tė gjithė fetė shpallin se Perėndia asnjėherė nuk i ka braktisur qėniet njerėzore dhe se ai donte tė na jepte secilit prej nesh njė ėngjėll mbrojtės nė mėnyrė qė ne mund ta dėgjojmė zėrin e tij duke pėshpėritur tek ne fjalė misterioze ose duke na dhėnė urdhėra tė domosdoshėm, pėr tė zgjuar vetėdijen tonė.
Sipas legjendės, ėngjėjt, lajmėtarė tė menjėhershėm me krahė tė parajsės, janė gjithmonė mbartės tė lajmit tė mirė pėr qėniet njerėzore.
Ėngjėjt janė konsideruar si lajmėtarė tė padukshėm, banorė tė parajsės, qėnie tė dritės dhe simbole tė butėsisė, po ashtu dhe zjarrit si dhe fuqisė luftarake.
Ėngjėjt gjithmonė kanė qėnė prezentė nė imagjinatėn e njeriut. Tė gjithė qytetėrimet pranojnė ekzistencėn e kėtyre qėnieve shpirtėrore zemėrmadhore qė bashkėpunojnė me krijuesin, sipas gradės sė tyre nė Hierarkinė Hyjnore.
Ndėrmjetėsit midis Zotit dhe Botės, nganjėherė tė pajisur me trup eterik, Ėngjėjt simbolizojnė funksionet hyjnore si dhe marėdhėnien midis zotit dhe krijesave tė tij. Hierarkitė tokėsore janė reflektimi i atyre hyjnore.
Ėngjėjt gjithashtu janė lajmėtarėt e prezencės sė shenjtė. Ata na shoqėrojnė dhe na ndihmojnė nėqoftėse ėshtė e nevojshme. Tradita Judeo-Kristiane na tregon disa emra ėngjėjsh si, pėr shembull, ato tė tre kye-ėngjėjve: Mikeli, vrasėsi i dragojėve; Gabrieli, lajmėtari dhe nismėtari; dhe Rafaeli, mbrojtėsi i mjekėve dhe i udhėtarėve.
Nė Indinė e lashtė, universi ėshtė parė si hierarki fuqish aktive, Ėngjėllore dhe Demonike, hyjnore dhe heroike. Ky univers ka 7 plane (lokas) qė vijnė qė nga origjina e padukshme deri tek manifestimi i dukshėm. Banohet nga njė pafundėsi perėndish, ėngjėjsh, djajsh tė cilėt bashkė, pėrpiqen ti shėrbejnė Darmės, Ligjit tė madh universal, nėpėrmjet Karmės, ligji i veprimit dhe kundėrveprimit, dy ligjet bazė tė kulturės orientale.
Nė greqi, Platoni na tregon rreth daimones (demonėve) nga Sokrati qė deklaron se nė ēdo njeri tė mirė banon njė nga kėto shpirtra mbrojtės, ku mund tė gjenden ndėrmjet tė vdekshmėve dhe tė pavdekshmėve, ndėrmjet njerėzores dhe hyjnores, ndėrmjet tė prekshmes dhe tė kuptueshmes, qė pėlqen tė vėrtetėn dhe e drejton njeriun drejt sė mirės, bukurisė dhe lumturisė.
Kėshtu qė, cdo qėnie njerėzore ka sipas te gjithė traditave, njė ėngjėll mbrojtės (ose tre sipas C.Agripa, i cili vesh njė ėngjėll mbrojtės me cdo botė tė personalitetit njerėzor: mendor, emocional dhe fizik). Kėto ėngjėj mbrojnė qėnien njerėzore qė kanė nėn pėrgjegjėsi, nė mėnyrė qė tė zhvillohet kundrejt pėrmbushjes shpirtėrore.
Tė gjithė fetė shpallin se Perėndia asnjėherė nuk i ka braktisur qėniet njerėzore dhe se ai donte tė na jepte secilit prej nesh njė ėngjėll mbrojtės nė mėnyrė qė ne mund ta dėgjojmė zėrin e tij duke pėshpėritur tek ne fjalė misterioze ose duke na dhėnė urdhėra tė domosdoshėm, pėr tė zgjuar vetėdijen tonė.
Sipas legjendės, ėngjėjt, lajmėtarė tė menjėhershėm me krahė tė parajsės, janė gjithmonė mbartės tė lajmit tė mirė pėr qėniet njerėzore.
ardian- Shkrime: 1
Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi
Forumi
Identifikohu





» Pyetje - Pergjigje mbi enderra
» Magji per te harruar nje person
» Njohja e tre ėngjujve
» Parashikimet e Gjoni tė Jerusalemit
» Shqipėria, terren pjellor pėr masonėt
» A besoni nė horoskop ?
» Ndihme nga Magjia
» C'dime per 8 Marsin..?
» Njė gur qė shėron
» Ē'dini per masonerine shqiptare
» Si te behesh Mason?
» Fuqia e mendimit pozitiv
» Ku ėshtė Zoti?
» Bie dėborė e kuqėrremtė
» Te pathenat e Bechtel-it
» Re misterioze...
» Ngrohja globale eshte nje genjeshter
» Hena
» VIDEO - Konspiracion